Αντίδοτα στην πόλωση

pgialeniosτου Παναγιώτη Γιαλένιου

Τα σημάδια το δείχνουν καθημερινά. Έχουμε εισέλθει σε μια πολωτική προεκλογική  περίοδο που όσο πλησιάζουμε προς τις εκλογές θα γίνεται «ψυχροπολεμική». Το κλίμα αυτό έχει μεγάλες πιθανότητες να μεταφερθεί και στις εκλογές στην τοπική αυτοδιοίκηση, αν και σε μικρότερη ένταση, κάτι που βεβαίως θα εξαρτηθεί και από την ποιότητα των υποψηφίων σε κάθε περιοχή.

«Η κουλτούρα του εγωισμού»

Σε ένα τέτοιο κλίμα που προωθείται από όσους σχεδιάζουν πολιτικές και προεκλογικές στρατηγικές από πάνω και από όσα ΜΜΕ πολλαπλασιάζουν τα μηνύματά τους, δύο βασικοί τρόποι αντίδρασης θεωρούμε ότι υπάρχουν. Η αδιαφορία της μεγάλης μάζας των πολιτών σε αυτού του είδους τα κελεύσματα από τη μια και η ανάδειξη ενός διαφορετικού δρόμου από όσους υπηρετούν την ουσία της πολιτικής από την άλλη.

Κύριο συστατικό ενός τέτοιου διαφορετικού δρόμου θα πρέπει να είναι ένα φιλόδοξο σχέδιο, ένα όραμα. Κάτι που να παρακινεί την κοινωνία έξω από τη παρούσα αντιπαράθεση και να χαλάει τα σχέδια όσων την υποτιμούν και την χειρίζονται ως υποχείριο των αλλότριων επιδιώξεών τους.

Το 1986, το βρετανικό τηλεοπτικό κανάλι, Channel 4, οργάνωσε μία συνάντηση ανάμεσα στον Κορνήλιο Καστοριάδη και τον Κρίστοφερ Λας, (κορυφαίο Αμερικανό κοινωνιολόγο)  συνάντηση που πραγματοποιήθηκε, υπό την διεύθυνση και με τη συμμετοχή του Καναδού φιλόσοφου και πολιτικού Μάικλ Ιγνάτιεφ. Αυτή η συνομιλία, που δεν ξαναμεταδόθηκε ούτε μεταγράφηκε ποτέ, μέχρι την πρόσφατη έκδοσή της το 2013 στο βιβλίο «Η κουλτούρα του εγωισμού».  Το βιβλίο αναλύει τις ηθικές και ανθρωπολογικές επιπτώσεις της ανάπτυξης του σύγχρονου καπιταλισμού. Η συνομιλία ακολουθείται από ένα εκτενές επίμετρο του Ζαν-Κλωντ Μισεά, με τίτλο "Η ψυχή του ανθρώπου στον καπιταλισμό".

Θέλοντας να προσδώσουμε εφόδια σε όσους αναζητούν έναν διαφορετικό δρόμο αντιπαράθεσης μεταφέρουμε* ορισμένες βασικές αναφορές των τριών διανοητών του βιβλίου: «Πριν από τριάντα ή εξήντα χρόνια, οι άνθρωποι της αριστεράς μιλούσαν για τη Μεγάλη Νύχτα, οι άνθρωποι της δεξιάς για τη διαρκή πρόοδο κ.λπ. Σήμερα, κανένας δεν τολμάει να εκφράσει ένα φιλόδοξο σχέδιο, ούτε καν σχετικά λογικό, που να πηγαίνει πέρα από τον προϋπολογισμό ή τις προ-εκλογές.»
Κορνήλιος Καστοριάδης

«Περιέγραψα το «ελάχιστο εγώ» ή το «ναρκισσιστικό εγώ» σαν ένα εγώ που αδειάζει όλο και περισσότερο από κάθε περιεχόμενο, που έχει φτάσει να προσδιορίζει τους στόχους του για τη ζωή με τους πιο περιοριστικούς όρους, με όρους απλής επιβίωσης, καθημερινής επιβίωσης».
Κρίστοφερ Λας

«Οι σύγχρονοι άνθρωποι δεν πρόκειται να βρουν τον δρόμο προς μια προσωπική και συλλογική χειραφέτηση, με το να δαιμονοποιούν ως «αντιδραστική» κάθε αίσθηση ταυτότητας ή χαρακτηρίζοντας, ως «παρελθοντολατρία» τη θεμιτή προσήλωση των λαών στη γλώσσα τους, τις παραδόσεις τους και τον πολιτισμό τους (άποψη που αποτελεί τον σταθερό πυρήνα κάθε αριστερής μεταφυσικής).»
Ζαν Κλωντ Μισεά

Για την προσωπική μας χειραφέτηση

Στις παραπάνω αναφορές του μεγάλου Έλληνα διανοητή όσο και του  Κρίστοφερ Λας συνοψίζεται τόσο η πραγματική αντίθεση που υπήρχε τότε αλλά εξακολουθεί εντονότερα να υπάρχει σήμερα και στη χώρα μας μεταξύ δεξιάς – αριστεράς αλλά και η καταστροφική συμπεριφορά του «εγώ», συνακόλουθο μιας καταναλωτικής κοινωνίας που οδήγησε τα άτομα  να αποσύρονται από τη δημόσια σφαίρα και να καταφεύγουν σε έναν αποκλειστικά ιδιωτικό κόσμο. Χωρίς σχέδιο, όπως αναλύεται και στο βιβλίο, «όμηροι ενός παραισθησιογόνου κόσμου, ναρκωμένου από το μάρκετινγκ και τη διαφήμιση, τα άτομα δεν διαθέτουν πλέον πρότυπα με τα οποία μπορούν να ταυτιστούν».

Ας προβληματιστούμε λίγο με τα παραπάνω. Ίσως μας παρακινήσουν να μην γίνουμε μέρος ενός κλίματος που επιδιώκεται να επικρατήσει το επόμενο διαστημα, αναπαράγοντας όλες τις αιτίες που δημιούργησαν την πολλαπλή κρίση που βιώνουμε κοντά μια δεκαετία τώρα. Μην παρασυρθούμε από όσους δεν διδαχθήκαν τίποτα από αυτήν την κρίση, γιατί οι ίδιοι το πιθανότερο δεν την βίωσαν με τρόπο που την ζεί η πλειοψηφία της κοινωνίας. Και ας εντάξουμε και στο διαφορετικό δρόμο αναζήτησης λύσεων και όσα αναφέρει παραπάνω ο Ζαν Κλωντ Μισεά για την προσωπική μας χειραφέτηση.

*Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου

Περισσότερα σε αυτή την Κατηγορία :

Πρωτοσέλιδο Τελευταίας Έκδοσης

Πρωτοσέλιδο Τελευταίας Έκδοσης

PDF, E-Paper τελευταίας έκδοσης εδώ

Δίκτυο Forum Ανάπτυξης

Video Gallery

Δειτε το καναλι μας στο YouTube

Απόψεις

Αρχή Σελίδας