Ο Εμπορικός και Εισαγωγικός Σύλλογος Πατρών (ΕΕΣΠ) ιδρύθηκε πριν σχεδόν 150 χρόνια και αποτελεί έναν ιστορικό θεσμό της τοπικής επιχειρηματικότητας. Στη διάρκεια της μακρόχρονης πορείας του, έπαιξε καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση της οικονομικής ταυτότητας της Πάτρας, αλλά και στη συμμετοχή της πόλης στις εθνικές εξελίξεις. Από την πίεση για λιμενικές και σιδηροδρομικές υποδομές,τον πρωτοπόρο ρόλο του στην ίδρυση του Πανεπσιτημίου Πατρών, μέχρι τη συμμετοχή σε πολιτιστικές πρωτοβουλίες και κοινωνική προσφορά, ο ΕΕΣΠ υπήρξε κάτι περισσότερο από ένας συνδικαλιστικός φορέας: ήταν σημείο αναφοράς και εφαλτήριο ζυμώσεων για την τοπική κοινωνία.
Η ιστορική του ακτινοβολία, όμως, έρχεται σήμερα αντιμέτωπη με τη βαριά σκιά μιας σύγχρονης αδράνειας. Εδώ και δεκαετίες, ο Σύλλογος δείχνει να έχει απολέσει τον δυναμισμό που τον χαρακτήριζε. Η φωνή του σπανίως ακούγεται πια στον δημόσιο διάλογο – πόσο μάλλον να καθοδηγεί εξελίξεις. Αντί να σταθεί μπροστάρης απέναντι στις συνέπειες της ψηφιοποίησης, την είσοδο των πολυεθνικών, τη μεταβολή των καταναλωτικών συνηθειών, τις επιπτώσεις της δημοσιονομικής κρίσης και την αλλαγή του παγκόσμιου εμπορικού χάρτη, έμεινε στη γωνία. Και ενώ η πραγματικότητα έτρεχε, ο ίδιος αναλώθηκε σε εσωτερικές έριδες και διαδικαστικά ζητήματα.
Το αποτέλεσμα είναι απτό: αποσυσπείρωση. Πολλοί επαγγελματίες-ειδικά οι νεότερο- αγνοούν τη δράση του ή αμφισβητούν τη χρησιμότητά του. Κι όμως, σε μια εποχή όπου το μικρομεσαίο εμπόριο απειλείται όσο ποτέ άλλοτε, ο ΕΕΣΠ θα όφειλε να είναι παρών, επιδραστικός, καινοτόμος.
Τρανή απόδειξη αυτής της ανάγκης, η πρόσφατη δραματική προειδοποίηση του προέδρου της ΕΣΕΕ, Σταύρου Καφούνη, σχετικά με την επέλαση των ασιατικών πλατφορμών στην ευρωπαϊκή και ελληνική αγορά. Σύμφωνα με την ΕΣΕΕ, το 17,63% του ελληνικού ηλεκτρονικού εμπορίου έχει ήδη μετακινηθεί σε κινεζικές πλατφόρμες, στερώντας από την ελληνική οικονομία περίπου 200 εκατομμύρια ευρώ ετησίως σε φορολογικά έσοδα και εισφορές. «Ένα στα πέντε ευρώ φεύγει προς την Κίνα», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Καφούνης, προειδοποιώντας ότι αν συνεχιστεί η τάση, οι επιπτώσεις για τις ελληνικές επιχειρήσεις θα είναι καταστροφικές.
Αυτό είναι το πραγματικό πεδίο αγώνα για έναν φορέα όπως ο ΕΕΣΠ. Όχι μόνο να υπερασπιστεί τα συμφέροντα των μελών του, αλλά να διαμορφώσει στρατηγική επιβίωσης και εξέλιξης του μικρομεσαίου εμπορίου. Ο κίνδυνος δεν είναι μόνο οικονομικός, είναι και πολιτικός και πολιτισμικός: η αποδόμηση του τοπικού εμπορικού ιστού ισοδυναμεί με διάρρηξη του κοινωνικού ιστού της ίδιας της πόλης.
Οι μεγάλες πλατφόρμες, όπως η TEMU, δραστηριοποιούνται εκτός ευρωπαϊκών κανόνων, αποφεύγοντας δασμούς, ΦΠΑ, ελέγχους. Η ΕΕ βρίσκεται σε διαδικασία θεσμικής απάντησης, προτείνοντας την κατάργηση της απαλλαγής δασμών για μικροδέματα και την απόδοση ΦΠΑ από το πρώτο ευρώ. Οι εξελίξεις αυτές αφορούν άμεσα την Πάτρα και τους εμπόρους της. Κι όμως, πού είναι η φωνή του τοπικού Εμπορικού Συλλόγου; Πού είναι η συμμετοχή του στη διαμόρφωση πολιτικής, στη διαβούλευση, στη διασύνδεση με εθνικούς και ευρωπαϊκούς μηχανισμούς;
Μπροστά στις επερχόμενες εκλογές για νέα διοίκηση, το ερώτημα είναι πιο κρίσιμο από ποτέ: θα μετατραπεί ο ΕΕΣΠ σε ενεργό, μάχιμο φορέα, ή θα συνεχίσει τη φθίνουσα πορεία προς την περιθωριοποίηση; Η εκλογική διαδικασία δεν είναι μόνο τυπική υπόθεση, είναι σταυροδρόμι στρατηγικής.
Οι παρατάξεις που διεκδικούν την ηγεσία του Συλλόγου καλούνται να αρθρώσουν πειστικές και εφαρμόσιμες προτάσεις. Να σταματήσουν την εσωστρέφεια και να θέσουν επιτέλους στο επίκεντρο τα πραγματικά διακυβεύματα: τον ψηφιακό μετασχηματισμό των τοπικών επιχειρήσεων, την αναβάθμιση της εμπορικής ταυτότητας της Πάτρας, την ενεργή διασύνδεση με νέους επαγγελματίες και την οικοδόμηση μιας δομής που να λειτουργεί ως κόμβος καινοτομίας και κατάρτισης. Οι καλές προθέσεις δεν αρκούν. Απαιτούνται δεσμεύσεις και σχέδιο.
Η Πάτρα δεν χρειάζεται έναν Εμπορικό Σύλλογο που θα παρεμβαίνει μόνο σε εθιμοτυπικά ζητήματα ή θα θυμάται την ύπαρξή του σε κάθε αλλαγή διοίκησης. Χρειάζεται έναν θεσμό ενεργό, διεκδικητικό, στρατηγικά ενταγμένο σε εθνικά και ευρωπαϊκά δίκτυα. Χρειάζεται έναν φορέα που να εκπροσωπεί το εμπόριο του αύριο, όχι του χθες.
Η συντακτική ομάδα του “Συμβούλου Επιχειρήσεων” και του symboulos.gr θεωρεί τούτο το άρθρο όχι ως αποτίμηση αλλά ως αφετηρία. Με καθαρή διάθεση να αναδειχθεί η ανάγκη για ανασυγκρότηση, σύνθεση και εξωστρέφεια. Και κυρίως, για ένα συλλογικό αίσθημα ευθύνης.
Οι συνεντεύξεις που φιλοξενούμε στην τρέχουσα έντυπη έκδοση και στο symboulos.gr στη βάση κοινών ερωτήσεων που απευθύνθηκαν στους εκπροσώπους των τριών παρατάξεων που κατέρχονται στις εκλογές , επιχειρούν να φωτίσουν τις προθέσεις και τα σχέδια των υποψηφίων. Η τελική ετυμηγορία, όμως, ανήκει στους επαγγελματίες της Πάτρας.
Γιατί αν κάτι αποδεικνύεται ξανά και ξανά, είναι πως μόνο μέσα από ισχυρές, δημοκρατικές και δραστήριες συλλογικές δομές μπορεί να διαμορφωθεί ένα βιώσιμο μέλλον για το εμπόριο — και για την πόλη που το στηρίζει.

























