Ο Γραμματέας της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Δημήτρης Κατσαρός έθεσε στο επίκεντρο τη συνεργασία κράτους, Περιφέρειας και Δήμων – Μεταφορικό κόστος, υποδομές, επενδύσεις και δημογραφική συρρίκνωση στην ατζέντα Η ανάγκη μετάβασης από τις αποσπασματικές παρεμβάσεις σε ένα σταθερό και εφαρμόσιμο σχέδιο οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης για τα μικρά νησιά του Ιονίου αναδείχθηκε στην ημερίδα «Μικρά Νησιά του Ιονίου: Πρόσβαση, Διασύνδεση και Ποιότητα Ζωής», που πραγματοποιήθηκε στις 12 Ιουνίου στην Κέρκυρα. Στην ημερίδα συμμετείχε ο Γραμματέας της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Πελοποννήσου, Δυτικής Ελλάδας και Ιονίου, Δημήτρης Κατσαρός, υπογραμμίζοντας ότι η αντιμετώπιση των ιδιαίτερων προβλημάτων της νησιωτικότητας προϋποθέτει στενή και μόνιμη συνεργασία μεταξύ κεντρικής διοίκησης, Περιφέρειας και Δήμων. Η παρουσία και η παρέμβασή του αποκτούν ιδιαίτερη σημασία, καθώς η Αποκεντρωμένη Διοίκηση αποτελεί κρίσιμο κρίκο μεταξύ του κεντρικού κράτους και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης για την αδειοδότηση, την επιτάχυνση και την υλοποίηση έργων που αφορούν τις υποδομές, το περιβάλλον και την περιφερειακή ανάπτυξη. Οικονομία που δοκιμάζεται από το κόστος της απομόνωσης Οι συζητήσεις της ημερίδας δεν περιορίστηκαν στη γενική περιγραφή των προβλημάτων. Ανέδειξαν τις άμεσες οικονομικές συνέπειες που προκαλούν η περιορισμένη ακτοπλοϊκή και αεροπορική σύνδεση, το υψηλό κόστος μεταφοράς προϊόντων και ανθρώπων, οι ελλείψεις σε βασικές υποδομές και η έντονη εποχικότητα της τοπικής οικονομίας. Για τις μικρές επιχειρήσεις των νησιών, το μεταφορικό κόστος μετατρέπεται σε μόνιμο μειονέκτημα ανταγωνιστικότητας. Επιβαρύνει την προμήθεια πρώτων υλών, αυξάνει τις τελικές τιμές, δυσκολεύει τη διάθεση των τοπικών προϊόντων και αποθαρρύνει νέες επενδύσεις. Στο πλαίσιο αυτό, τέθηκαν ζητήματα όπως η αναμόρφωση του Μεταφορικού Ισοδύναμου, η επανεξέταση του φορολογικού καθεστώτος και η μείωση του ΦΠΑ, καθώς και η δημιουργία ειδικών χρηματοδοτικών εργαλείων και κινήτρων για τις μικρές νησιωτικές επιχειρήσεις. Ο ρόλος του Δημήτρη Κατσαρού Ο κ. Κατσαρός επισήμανε ότι η ενίσχυση της προσβασιμότητας, η αναβάθμιση των μεταφορικών και ψηφιακών υποδομών και η ουσιαστική στήριξη των τοπικών κοινωνιών δεν αποτελούν μόνο κοινωνική υποχρέωση. Αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την προσέλκυση επενδύσεων, τη δημιουργία θέσεων εργασίας και τη διατήρηση της οικονομικής δραστηριότητας καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Ιδιαίτερη βαρύτητα έδωσε στην ανάγκη συντονισμού όλων των βαθμίδων διοίκησης, ώστε οι προτάσεις που διατυπώνονται σε ημερίδες και θεσμικές συναντήσεις να μετατρέπονται σε ώριμα έργα, χρηματοδοτικά προγράμματα και συγκεκριμένες διοικητικές αποφάσεις. Η Αποκεντρωμένη Διοίκηση, όπως τόνισε, θα συνεχίσει να συμβάλλει ενεργά σε πρωτοβουλίες που προωθούν την ισόρροπη περιφερειακή ανάπτυξη, την κοινωνική συνοχή και τη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης των νησιωτικών κοινοτήτων. «Δικαίωμα στην Παραμονή» Κεντρικό πολιτικό μήνυμα της ημερίδας αποτέλεσε το λεγόμενο «Δικαίωμα στην Παραμονή»: η δυνατότητα των κατοίκων, και ιδιαίτερα των νέων, να παραμένουν και να δημιουργούν στον τόπο τους, χωρίς να αναγκάζονται να μετακινηθούν εξαιτίας της έλλειψης υπηρεσιών, εργασίας, εκπαίδευσης και υποδομών. Το ζήτημα έχει άμεση οικονομική διάσταση. Η πληθυσμιακή συρρίκνωση περιορίζει την τοπική κατανάλωση, μειώνει το διαθέσιμο εργατικό δυναμικό, δυσκολεύει τη λειτουργία επιχειρήσεων και υπηρεσιών και αυξάνει ακόμη περισσότερο το κόστος παροχής βασικών αγαθών. Για την αναστροφή αυτής της πορείας απαιτούνται σταθερές συγκοινωνίες, πρόσβαση στην υγεία και την εκπαίδευση, ενεργειακή επάρκεια, γρήγορες ψηφιακές συνδέσεις και ουσιαστικά κίνητρα για μόνιμη εγκατάσταση και επιχειρηματική δραστηριότητα. Τουρισμός, τοπική παραγωγή και γαλάζια οικονομία Στις εργασίες της ημερίδας επισημάνθηκε ότι η ανάπτυξη των μικρών νησιών δεν μπορεί να εξαρτάται αποκλειστικά από μια περιορισμένη θερινή τουριστική περίοδο. Η διαφοροποίηση του τουριστικού προϊόντος, η σύνδεσή του με την τοπική παραγωγή, τη γαστρονομία, τον πολιτισμό και το φυσικό περιβάλλον, καθώς και η αξιοποίηση δραστηριοτήτων της γαλάζιας οικονομίας, μπορούν να δημιουργήσουν μεγαλύτερη προστιθέμενη αξία και περισσότερες θέσεις εργασίας. Σημαντικές προοπτικές μπορεί επίσης να δημιουργήσει η ανάπτυξη των υδροπλάνων, υπό την προϋπόθεση ότι θα ενταχθούν σε ένα αξιόπιστο και συμπληρωματικό δίκτυο μεταφορών και δεν θα αντιμετωπιστούν ως μεμονωμένη παρέμβαση. Πράσινες και έξυπνες υποδομές Στο επίκεντρο βρέθηκε και η πρωτοβουλία GReco Islands, η οποία συνδέει την πράσινη ενέργεια, την κυκλική οικονομία και τις έξυπνες υποδομές με την κοινωνική και οικονομική ανθεκτικότητα. Τα μικρά νησιά μπορούν να λειτουργήσουν ως πεδία εφαρμογής νέων τεχνολογιών στην παραγωγή και αποθήκευση ενέργειας, στη διαχείριση απορριμμάτων και υδάτινων πόρων, στις ψηφιακές υπηρεσίες και στις βιώσιμες μεταφορές. Η αξιοποίηση αυτών των δυνατοτήτων, ωστόσο, απαιτεί ώριμα έργα, ταχύτερες διοικητικές διαδικασίες και σταθερή πρόσβαση σε εθνικούς και ευρωπαϊκούς πόρους. Από την ημερίδα στις δεσμεύσεις Το βασικό συμπέρασμα της συνάντησης ήταν ότι οι ανάγκες των μικρών νησιών δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται με έκτακτες και ασύνδετες χρηματοδοτήσεις. Απαιτείται ένα μόνιμο πλαίσιο συνεργασίας μεταξύ κυβέρνησης, Περιφέρειας, Αποκεντρωμένης Διοίκησης, Δήμων, πανεπιστημίων και παραγωγικών φορέων, με σαφές χρονοδιάγραμμα, κοστολογημένες παρεμβάσεις και μετρήσιμους στόχους. Σε αυτήν ακριβώς τη μετάβαση, από τη διαπίστωση στην εφαρμογή, αναδεικνύεται ο θεσμικός ρόλος της Αποκεντρωμένης Διοίκησης και του Δημήτρη Κατσαρού: να διευκολύνει τον διοικητικό συντονισμό και να συμβάλει ώστε οι αναπτυξιακές προτάσεις να μετατραπούν σε πραγματικά έργα για τους κατοίκους και τις επιχειρήσεις των μικρών νησιών του Ιονίου.















