Υπάρχουν ήττες που δεν είναι ακριβώς ήττες. Είναι ανθρώπινες στιγμές που ξεφεύγουν από το σενάριο. Μικρές ρωγμές στο άγαλμα, όχι για να το γκρεμίσουν, αλλά για να μας θυμίσουν ότι το άγαλμα το φτιάξαμε εμείς. Και κάποια στιγμή, κοιτάζοντάς το από κάτω προς τα πάνω, ξεχάσαμε πως μέσα του κατοικεί άνθρωπος. Ο Μόντο Ντουπλάντις έχασε στη Στοκχόλμη. Δεν πέρασε τα έξι μέτρα, έμεινε στα 5,80, είδε κάποιον άλλον να κερδίζει. Και αμέσως η είδηση ντύθηκε με τα γνωστά επιφωνήματα: κρότος, σοκ, τέλος στο σερί, ο άτρωτος λύγισε. Λες και το παράξενο δεν ήταν ότι ένας αθλητής είχε νικήσει σχεδόν ασταμάτητα για τρία χρόνια, αλλά ότι κάποτε θα έχανε. Στην πραγματικότητα, δεν συνέβη τίποτα αφύσικο. Ένας σπουδαίος αθλητής δεν βρέθηκε στην καλύτερή του μέρα. Ένα σώμα δεν ανταποκρίθηκε όπως άλλες φορές. Μια προσπάθεια δεν βγήκε. Στον αθλητισμό αυτό θα έπρεπε να είναι αυτονόητο. Στην κοινωνία του θεάματος, όμως, το αυτονόητο συχνά θεωρείται σκάνδαλο. Το πιο αποκαλυπτικό δεν ήταν η ήττα του. Ήταν η ανάγκη του να ζητήσει συγγνώμη από όσους πήγαν να τον δουν. Συγγνώμη επειδή δεν νίκησε. Συγγνώμη επειδή δεν πρόσφερε ακόμη μία παράσταση αντάξια του μύθου του. Κι έπειτα είπε κάτι απλό, σχεδόν αφοπλιστικό: παντρεύεται σύντομα και αυτό είναι που τον νοιάζει. Εκεί βρίσκεται η ουσία. Υπάρχει ο πήχης των αγώνων, μετρημένος σε εκατοστά. Και υπάρχει ο άλλος πήχης, ο αόρατος, που τον κρατούν τα μέσα, το κοινό, οι χορηγοί, οι προσδοκίες μας. Αυτός δεν γράφει 5,90 ή 6,10. Γράφει: να είσαι πάντα πρώτος. Να μη χαλαρώνεις. Να μη σε απασχολεί τίποτα περισσότερο από τη νίκη. Να μη γίνεσαι ποτέ απλός. Αυτό δεν αφορά μόνο τον αθλητισμό. Το ίδιο συμβαίνει στον πολιτισμό, όπου ο δημιουργός πρέπει διαρκώς να παράγει συγκίνηση και επιτυχία. Στην πολιτική, όπου ο δημόσιος άνθρωπος οφείλει να μοιάζει ακλόνητος. Στην καθημερινότητα, όπου ακόμη και ο εργαζόμενος πρέπει να είναι πάντα διαθέσιμος, αποδοτικός, λειτουργικός, σαν να μην κουβαλά κούραση, φόβο ή προσωπική ζωή. Ζούμε σε μια εποχή που κατασκευάζει θρύλους και ύστερα τους φυλακίζει μέσα στον θρύλο τους. Δεν αντέχουμε εύκολα την πτώση, γιατί μας χαλά την εικόνα. Κι όμως, ένας άνθρωπος δεν μικραίνει επειδή χάνει έναν αγώνα. Ίσως γίνεται πιο αληθινός. Ο Ντουπλάντις δεν έπαψε να είναι σπουδαίος. Απλώς μας θύμισε κάτι που συχνά ξεχνάμε: ότι ακόμη κι εκείνος που περνά πιο ψηλά από όλους, δικαιούται μια μέρα να μην περάσει τον πήχη. Χωρίς συγγνώμη.
