Οι νέες σιδηροδρομικές εξελίξεις και η Πάτρα – Ώρα για στρατηγική εγρήγορση

Η πρόσφατη συνάντηση του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη με την Ιταλίδα ομόλογό του Τζόρτζια Μελόνι, που συνοδεύτηκε από την υπογραφή σημαντικών συμφωνιών για την ανανέωση του σιδηροδρομικού στόλου και την ενίσχυση των υποδομών, σηματοδοτεί μια νέα εποχή για τον ελληνικό σιδηρόδρομο. Με επενδύσεις που ξεπερνούν τα 700 εκατομμύρια ευρώ, είναι σαφές πως η χώρα επιχειρεί ένα άλμα εκσυγχρονισμού σε όλα τα επίπεδα: από τον οργανωτικό μετασχηματισμό έως τη συνολική εμπειρία του επιβάτη. Μέσα σε αυτή τη δυναμική, δεν χωρά καμία αμφιβολία πως η Πάτρα πρέπει να βρει τον τρόπο να ακουστεί. Ο ανασχεδιασμός του σιδηροδρόμου σε εθνικό επίπεδο δεν μπορεί να αγνοεί μια μεγάλη πόλη, με ζωτική σημασία για τη Δυτική Ελλάδα, η οποία παραμένει επί χρόνια «σε αναμονή» για τη σύνδεσή της με το υπόλοιπο σιδηροδρομικό δίκτυο. Σε αυτό το σημείο, οι τοπικοί φορείς οφείλουν να δράσουν με συντονισμό και στόχο τη διαμόρφωση μιας πρότασης που δεν θα επαναλαμβάνει γενικόλογες διεκδικήσεις, αλλά θα ιεραρχεί με σαφήνεια τις ανάγκες και τα αιτήματα της περιοχής. Πρέπει να αποσαφηνιστεί ποια είναι τα άμεσα, ποια τα μεσοπρόθεσμα και ποια τα μακροπρόθεσμα βήματα για την ενίσχυση της τοπικής θέσης στον νέο χάρτη των μεταφορών. Η υπογειοποίηση της γραμμής, το πιο σύνθετο και μακρόπνοο ζήτημα, δεν προσφέρεται για συνθήματα και αφορισμούς. Χρειάζεται εμπεριστατωμένη τεκμηρίωση, τεχνικές εναλλακτικές και στρατηγική διαπραγμάτευση. Το “ναι” ή “όχι” στην υπογειοποίηση δεν είναι το ζητούμενο. Το ζητούμενο είναι πώς αυτή θα γίνει εφικτή, χρηματοδοτήσιμη και εφαρμόσιμη. Χρειάζεται αναβάθμιση των επιχειρημάτων, αξιοποίηση μελετών και εξεύρεση πολιτικών και τεχνικών συμμάχων. Από την άλλη πλευρά, η έλευση του τρένου μέχρι το Ρίο είναι μια πραγματικότητα που μπορεί και πρέπει να αξιοποιηθεί άμεσα. Μια οργανωμένη πρόταση για τις συνοδευτικές υποδομές στην περιοχή – σταθμοί, συνδέσεις με άλλα μέσα μεταφοράς, χωροθέτηση χρήσεων – μπορεί να μετατρέψει το τρένο σε μοχλό ανάπτυξης, και όχι απλώς σε τεχνικό πέρασμα. Και καθώς η πόλη συζητά και διεκδικεί, δεν πρέπει να ξεχνά πως υπάρχουν και άλλα μεγάλα έργα που μπορούν να προχωρήσουν ανεξαρτήτως της τελικής λύσης για το πέρασμα του σιδηροδρόμου. Ο νέος εμπορικός λιμένας στο Νέο Λιμάνι είναι ένα τέτοιο έργο. Η πρόοδος σε αυτόν τον τομέα μπορεί να ενισχύσει την οικονομική προοπτική της περιοχής και να δημιουργήσει νέα κίνητρα για την επιτάχυνση του συνολικού πακέτου των υποδομών. Η Πάτρα δεν μπορεί να μείνει παρατηρητής σε αυτή τη νέα εθνική προσπάθεια για έναν σύγχρονο σιδηρόδρομο. Οφείλει να γίνει συμμέτοχος. Και αυτό απαιτεί σχέδιο, συναίνεση και φωνή.