Η έκθεση του συστήματος «Εργάνη» για τον Σεπτέμβριο 2025 επιβεβαίωσε μια ανησυχητική τάση: η απασχόληση μειώνεται για τρίτο συνεχόμενο μήνα. Το ισοζύγιο προσλήψεων-απολύσεων ήταν αρνητικό κατά 9.196 θέσεις, πρώτη φορά που ο Σεπτέμβριος παρουσιάζει αρνητικό πρόσημο από το 2015. Πρόκειται για μια εξέλιξη που, αν και μερικώς αναμενόμενη λόγω της ολοκλήρωσης της τουριστικής περιόδου, αποτυπώνει βαθύτερες παθογένειες της ελληνικής αγοράς εργασίας-την υπερεξάρτηση από την εποχικότητα, τη χαμηλή ανθεκτικότητα και την επέκταση της ευέλικτης απασχόλησης. Οι αριθμοί πίσω από την πτώση Οι απώλειες είναι σαρωτικές στους παραδοσιακά ευάλωτους τομείς: Εστίαση: -56.135 θέσεις Καταλύματα: -23.212 Λιανικό εμπόριο: -7.311 Βιομηχανία τροφίμων: -5.559 Μόνο στις τουριστικές περιφέρειες τα πλήγματα είναι τεράστια. Το Νότιο Αιγαίο έχασε 19.109 θέσεις εργασίας, η Κεντρική Μακεδονία 9.967 και τα Ιόνια Νησιά 9.862. Στη Δυτική Ελλάδα, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, η μείωση της απασχόλησης τον Σεπτέμβριο άγγιξε περίπου 0,5% σε σχέση με τον Αύγουστο, ενώ το ποσοστό ανεργίας κυμάνθηκε γύρω στο 8,2%, κοντά στον εθνικό μέσο όρο. Παρά τη μικρή βελτίωση σε ετήσια βάση, η περιοχή παραμένει ευάλωτη λόγω της περιορισμένης βιομηχανικής δραστηριότητας και της εξάρτησης από την εποχική αγροτική και τουριστική εργασία. Η ΕΛΣΤΑΤ κατέγραψε συνολικά 4.326.322 απασχολούμενους και 385.804 ανέργους, με τη συνολική ανεργία να έχει μειωθεί στο 8,2% από 9,7% ένα χρόνο πριν-μια θετική ένδειξη που όμως δεν αναιρεί την πρόσφατη κάμψη. Πίσω από τη στατιστική «βελτίωση», η πραγματική ευαλωτότητα Η μείωση της ανεργίας σε ετήσια βάση φαίνεται ενθαρρυντική. Όμως το μείγμα των νέων θέσεων είναι ανησυχητικό: περισσότερες από τις μισές νέες συμβάσεις (52%) αφορούν ευέλικτες ή προσωρινές μορφές εργασίας. Αυτό σημαίνει πως, ενώ η Ελλάδα «παράγει» δουλειές, αυτές δεν προσφέρουν σταθερότητα ή αξιοπρεπές εισόδημα. Το φαινόμενο είναι εντονότερο σε περιφέρειες όπως η Δυτική Ελλάδα, όπου οι νέες θέσεις εντοπίζονται κυρίως σε υπηρεσίες εξυπηρέτησης, τουρισμό και βραχυχρόνιες αγροτικές δραστηριότητες. Το παράδοξο: θετικό ισοζύγιο, αρνητικό κλίμα Το συνολικό ισοζύγιο απασχόλησης για το εννεάμηνο του 2025 παραμένει θετικό- 308.105 νέες θέσεις έναντι 302.744 το 2024. Ωστόσο, η στατιστική αυτή «ασφάλεια» δεν πρέπει να οδηγήσει σε εφησυχασμό. Το πρόβλημα δεν είναι ποσοτικό, αλλά ποιοτικό: οι δουλειές που χάνονται είναι σταθερές, ενώ όσες δημιουργούνται είναι πρόσκαιρες και χαμηλά αμειβόμενες. Η εποχικότητα του τουρισμού λειτουργεί σαν «αναπνευστήρας» που δίνει ζωή για λίγους μήνες, αφήνοντας την αγορά εργασίας να ασφυκτιά το φθινόπωρο. Η Δυτική Ελλάδα ως μικρογραφία της χώρας Στην Πάτρα, το Αγρίνιο, τον Πύργο και τις παραθαλάσσιες περιοχές της Αιτωλοακαρνανίας και της Ηλείας, το φαινόμενο είναι έντονο: μετά το καλοκαίρι, τα εποχικά καταλύματα, τα καφέ, τα εστιατόρια και οι μονάδες μεταποίησης τροφίμων μειώνουν προσωπικό δραστικά. Οι τοπικές οικονομίες, χωρίς σταθερό βιομηχανικό ή τεχνολογικό υπόβαθρο, επαναπαύονται σε μια «τουριστική ανάσα» που διαρκεί μόλις τρεις μήνες. Έτσι, η απασχόληση διογκώνεται τεχνητά το καλοκαίρι, μόνο για να συρρικνωθεί απότομα το φθινόπωρο. Η προειδοποίηση πίσω από τα νούμερα Η μείωση της ανεργίας δεν σημαίνει κατ’ ανάγκη ευημερία. Όταν η αγορά στηρίζεται σε εποχικά κύματα, το κάθε «αρνητικό Σεπτέμβριο» πρέπει να διαβάζεται ως μήνυμα: χωρίς παραγωγική ανασυγκρότηση, επένδυση στην καινοτομία, στήριξη της γεωργίας και της μικρομεσαίας βιομηχανίας, οι ίδιες περιοχές θα συνεχίσουν να ζουν με «εξάρσεις» και «υφέσεις» εργασίας. Η Δυτική Ελλάδα, που παραμένει διαχρονικά στις τελευταίες θέσεις ανάπτυξης, μπορεί να γίνει εργαστήριο ανατροπής -αν αξιοποιήσει τα Πανεπιστήμια, τα ενεργειακά έργα και τις υποδομές της ως μοχλούς βιώσιμης απασχόλησης. ΔΕΙΤΕ ΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΛΣΤΑΤ.
