Η προφυλάκιση του δημάρχου Κωνσταντινούπολης, Εκρέμ Ιμάμογλου, έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις τόσο εντός όσο και εκτός Τουρκίας. Ωστόσο, η διεθνής κοινότητα, και ιδιαίτερα η Ευρωπαϊκή Ένωση, φαίνεται να περιορίζεται σε λεκτικές καταδίκες, αποφεύγοντας τη λήψη ουσιαστικών μέτρων. Αυτή η στάση εγείρει ερωτήματα σχετικά με τη δέσμευση της Δύσης στην υπεράσπιση των δημοκρατικών αξιών και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων
Ο Εκρέμ Ιμάμογλου, ένας από τους κύριους πολιτικούς αντιπάλους του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, συνελήφθη με κατηγορίες που πολλοί θεωρούν πολιτικά υποκινούμενες. Η σύλληψή του έρχεται σε μια περίοδο όπου η τουρκική κυβέρνηση εντείνει τις πιέσεις προς την αντιπολίτευση, τα μέσα ενημέρωσης και την κοινωνία των πολιτών. Η αντίδραση της διεθνούς κοινότητας ήταν άμεση, αλλά περιορίστηκε σε δηλώσεις ανησυχίας. Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, χαρακτήρισε τη σύλληψη «βαθιά ανησυχητική» και τόνισε την ανάγκη σεβασμού των δημοκρατικών αξιών από την Τουρκία.
Παρά τις δηλώσεις αυτές, η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει προχωρήσει σε συγκεκριμένες ενέργειες που θα μπορούσαν να ασκήσουν πίεση στην τουρκική κυβέρνηση. Αυτό δημιουργεί την εντύπωση μιας «πολιτικής του Πόντιου Πιλάτου», όπου η ΕΕ παρακολουθεί παθητικά τις εξελίξεις χωρίς να αναλαμβάνει δράση. Η στάση αυτή είναι ιδιαίτερα ανησυχητική, δεδομένου ότι η Τουρκία είναι υποψήφια προς ένταξη χώρα και μέλος του Συμβουλίου της Ευρώπης, γεγονός που την υποχρεώνει να τηρεί συγκεκριμένα δημοκρατικά πρότυπα
Η εξάρτηση της ΕΕ από την Τουρκία σε ζητήματα όπως η διαχείριση του μεταναστευτικού και η συνεργασία σε θέματα ασφάλειας φαίνεται να επηρεάζει την αποφασιστικότητά της να αντιμετωπίσει τον αυταρχισμό του Ερντογάν. Ωστόσο, αυτή η προσέγγιση ενδέχεται να έχει μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στη σταθερότητα της περιοχής και στην αξιοπιστία της ΕΕ ως υπερασπιστή των δημοκρατικών αξιών
Εντός της Τουρκίας, η σύλληψη του Ιμάμογλου προκάλεσε κύμα διαδηλώσεων, παρά τις απαγορεύσεις και την καταστολή από τις αρχές. Η τουρκική ρυθμιστική αρχή μέσων ενημέρωσης RTÜK απείλησε με πρόστιμα και ανάκληση άδειας σε περίπτωση «αναληθούς αναφοράς», επιβάλλοντας ουσιαστικά λογοκρισία στα μέσα ενημέρωσης. Ορισμένοι τηλεοπτικοί σταθμοί ήδη σταμάτησαν τη ζωντανή κάλυψη των διαδηλώσεων, ενώ επιβλήθηκαν περιορισμοί στην πρόσβαση στην Κωνσταντινούπολη για όσους επιθυμούσαν να συμμετάσχουν σε διαδηλώσεις.
Ενδεικτικό των αντιδράσεων στο εσωτερικό της Τουρκίας ότι εκατομμύρια Τούρκοι έστειλαν ηχηρό μήνυμα στον Ερντογάν, στηρίζοντας την υποψηφιότητα του φυλακισμένου δημάρχου για την Προεδρία. Το Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα (CHP) άνοιξε την Κυριακή τα εκλογικά του κέντρα και σε μη μέλη, επιτρέποντας «ψήφους αλληλεγγύης».
Σύμφωνα με τον πρόεδρο του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP) Οζγκιούρ Οζέλ περισσότεροι από 14.850.000 πολίτες σε όλη τη χώρα προσήλθαν στις κάλπες για να εκφράσουν την υποστήριξή τους στον Ιμάμογλου.
Η κίνηση αυτή αποτελεί ισχυρό πολιτικό μήνυμα ενόψει των εξελίξεων στη χώρα.
Η απουσία ισχυρής αντίδρασης από την ΕΕ ενδέχεται να ενθαρρύνει περαιτέρω τον Ερντογάν να καταστείλει τις λαϊκές κινητοποιήσεις και να περιορίσει την ελευθερία του Τύπου. Η Ευρώπη διαθέτει τα μέσα να ασκήσει πίεση στην Τουρκία, δεδομένης της οικονομικής εξάρτησης της τελευταίας από την ΕΕ. Ωστόσο, η απροθυμία της να συγκρουστεί με τον Ερντογάν, πιθανώς λόγω γεωπολιτικών συμφερόντων, υπονομεύει την ικανότητά της να προασπίσει τις αξίες που πρεσβεύει
Η σύλληψη του Ιμάμογλου αποτελεί ένα ακόμη επεισόδιο στην αυταρχική πορεία της Τουρκίας υπό τον Ερντογάν. Η διεθνής κοινότητα, και ιδιαίτερα η Ευρωπαϊκή Ένωση, οφείλει να περάσει από τα λόγια στις πράξεις, επιβάλλοντας συγκεκριμένες κυρώσεις και μέτρα που θα αναγκάσουν την τουρκική κυβέρνηση να σεβαστεί τις δημοκρατικές αρχές και τα ανθρώπινα δικαιώματα. Η σιωπή ή η χλιαρή αντίδραση δεν είναι πλέον αποδεκτές, καθώς διακυβεύεται η αξιοπιστία της Δύσης και η ελπίδα των Τούρκων πολιτών για ένα δημοκρατικό μέλλον.
Η Ευρώπη δεν μπορεί να σιωπά όταν μια υποψήφια προς ένταξη χώρα φυλακίζει τη Δημοκρατία και φιμώνει τις φωνές της αντιπολίτευσης. Η αντίσταση απέναντι στον απολυταρχισμό είναι μονόδρομος, και η διεθνής κοινότητα οφείλει να σταθεί αλληλέγγυα στους δημοκρατικούς πολίτες της Τουρκίας που δεν σκύβουν το κεφάλι.























