Η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης υπήρξε για δεκαετίες το βήμα των εύκολων υποσχέσεων. Οι εξαγγελίες παραδοσιακά έμοιαζαν με βροχή «παροχών» σε πολιτικά ανέφελες περιόδους, όπου η κάθε κυβέρνηση μπορούσε να ποντάρει σε λίγες θετικές ειδήσεις για να κερδίσει χρόνο και εντυπώσεις. Φέτος, όμως, τα πράγματα είναι αλλιώς.
Η 89η ΔΕΘ δεν έρχεται σε περίοδο πολιτικής νηνεμίας, αλλά σε μια συγκυρία με πολλαπλά σύννεφα: πραγματικά εισοδήματα που βυθίζονται, μεσαία τάξη που πιέζεται, μικρομεσαίοι που στενάζουν και διεθνές περιβάλλον που αλλάζει με ιλιγγιώδεις ρυθμούς. Σε αυτό το σκηνικό, η κυβέρνηση επιδιώκει να εμφανιστεί με «γεμάτο καλάθι» – ένα πακέτο φοροελαφρύνσεων και στοχευμένων ενισχύσεων που υπολογίζεται πάνω από 1,5 δισ. ευρώ.
Όμως η ουσία δεν βρίσκεται στα νούμερα. Βρίσκεται στο ποιοι θα πιστέψουν ακόμη ότι οι εξαγγελίες θα μεταφραστούν σε χειροπιαστή βελτίωση της καθημερινότητας. Γιατί η μεσαία τάξη, στην οποία ποντάρει τα περισσότερα η κυβέρνηση, έχει συνηθίσει να ακούει και λιγότερο να βλέπει. Οι μικρομεσαίοι επιχειρηματίες ζητούν σταθερότητα και πραγματική πρόσβαση σε χρηματοδοτικά εργαλεία, οι εργαζόμενοι καλύτερους μισθούς, οι συνταξιούχοι αξιοπρεπείς αυξήσεις χωρίς τον βραχνά της προσωπικής διαφοράς. Όλοι μαζί συγκλίνουν σε ένα: όχι άλλες προσδοκίες χωρίς αντίκρισμα.
Την ίδια ώρα, η αντιπολίτευση παραμένει εγκλωβισμένη σε εσωτερικά μέτωπα, με το «φάντασμα» της επανόδου Τσίπρα να πλανάται και τις συμμαχίες να αναδιατάσσονται βιαστικά. Η εύκολη κριτική περί «καθρεφτάκια για ιθαγενείς» ακούγεται για πολλοστή φορά, όμως πλέον δεν αρκεί – το πολιτικό παιχνίδι χρειάζεται συγκεκριμένο εναλλακτικό αφήγημα και όχι απλώς την απόρριψη του κυβερνητικού.
Σε διεθνές επίπεδο, η Ελλάδα μοιάζει θεατής σε ένα πεδίο όπου οι εξελίξεις τρέχουν: από την αναδιάταξη ισορροπιών στην Ευρώπη και τη Μέση Ανατολή, μέχρι τις συνεχείς φυσικές καταστροφές που αποδεικνύουν ότι καμία οικονομική πρόβλεψη δεν στέκει όταν η πραγματικότητα παρασύρει τα πάντα στο πέρασμά της.
Η μεγάλη πρόκληση λοιπόν δεν είναι αν ο πρωθυπουργός θα ανακοινώσει ένα ή δύο φορολογικά «μπόνους» παραπάνω. Είναι αν το πολιτικό σύστημα μπορεί να δώσει αξιόπιστες απαντήσεις σε μια κοινωνία που ζει σε καθεστώς μόνιμης ανασφάλειας. Να προσφέρει σιγουριά ότι οι θυσίες πιάνουν τόπο και πως η χώρα δεν πορεύεται με αυτόματο πιλότο μέσα σε μια ταραγμένη θάλασσα.
Η φετινή ΔΕΘ, περισσότερο από ποτέ, είναι καθρέφτης μιας εποχής δύσκολης και απαιτητικής. Και αυτό που τελικά θα μείνει, δεν είναι το ύψος των εξαγγελιών, αλλά το κατά πόσο θα πειστεί η κοινωνία ότι υπάρχει σχέδιο για να σταθεί όρθια – όχι αύριο, αλλά σήμερα.
