Με ιδιαίτερη επιτυχία και υψηλό επίπεδο συμμετοχής ολοκληρώθηκε η ημερίδα με θέμα «Η αξιοπιστία της ενημέρωσης στην εποχή των Fake News», που διοργάνωσε το Ίδρυμα Ανδρέα Παπανδρέου σε συνεργασία με την Ένωση Συντακτών Ημερησίων Εφημερίδων Πελοποννήσου–Ηπείρου–Νήσων (ΕΣΗΕΠΗΝ), με χορηγό επικοινωνίας την ΕΡΤ Πάτρας. Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη 22 Οκτωβρίου 2025, στην Αίθουσα Διαλέξεων του Δικηγορικού Συλλόγου Πατρών, συγκεντρώνοντας εκπροσώπους του δημοσιογραφικού κλάδου, της ακαδημαϊκής κοινότητας, στελέχη της αυτοδιοίκησης και πλήθος φοιτητών. Στόχος της ημερίδας ήταν να αναπτυχθεί δημόσιος διάλογος για το φαινόμενο της παραπληροφόρησης, τις ψευδείς ειδήσεις που διακινούνται με καταιγιστικούς ρυθμούς στο διαδίκτυο και τις σοβαρές συνέπειες της παραποίησης της αλήθειας στη δημοκρατία, στην κοινωνική συνοχή και στην εμπιστοσύνη των πολιτών.
Την έναρξη της ημερίδας κήρυξε ο πρώην Πρωθυπουργός και Πρόεδρος του ΙΑΠ, Γιώργος Α. Παπανδρέου, ο οποίος τόνισε ότι η ενημέρωση είναι δημόσιο αγαθό και θεμέλιο της δημοκρατίας, καθώς η αλήθεια αποτελεί προϋπόθεση της ελευθερίας. Επεσήμανε ότι σήμερα η δημοκρατία απειλείται από την «ολιγαρχία του αλγορίθμου», που μέσω των ψηφιακών πλατφορμών ελέγχει τι βλέπει, τι πιστεύει και τι τελικά ψηφίζει ο πολίτης. Αναφέρθηκε στην ανάγκη να καλλιεργηθεί η κριτική σκέψη ως βασική δεξιότητα του σύγχρονου ανθρώπου, ώστε ο πολίτης να μπορεί να αναγνωρίζει την παραπληροφόρηση και να γίνεται ενεργός φορέας της αλήθειας. «Οι μεγάλες πλατφόρμες λειτουργούν πλέον ως μηχανισμοί ολιγαρχικής ισχύος», υπογράμμισε, σημειώνοντας πως η δημοκρατική κοινωνία οφείλει να διασφαλίσει ότι η πληροφόρηση παραμένει κοινό δικαίωμα και όχι προϊόν ελέγχου λίγων ισχυρών.
Χαιρετισμό απηύθυνε ο πρόεδρος της ΕΣΗΕΠΗΝ, Κυριάκος Κορτέσης, ο οποίος υπογράμμισε την ηθική και θεσμική ευθύνη του δημοσιογραφικού κόσμου να αντισταθεί στη διασπορά ψευδών ειδήσεων και να προστατέψει την αξιοπιστία της ενημέρωσης ως προϋπόθεση της δημοκρατίας.
Η πρώτη θεματική ενότητα της ημερίδας, με συντονιστή τον δημοσιογράφο της ΕΡΤ Μιχάλη Βασιλάκη και εισηγητές τον Δρ. Βασίλη Βασιλόπουλο και τον Νίκο Φελέκη, επικεντρώθηκε στον ρόλο των ΜΜΕ ως εγγυητών της αλήθειας. Οι ομιλητές αναφέρθηκαν στα fake news ως δομικά εργαλεία χειραγώγησης που διαμορφώνουν ψευδείς αντιλήψεις σε μεγάλη μερίδα της κοινής γνώμης, τονίζοντας πως η ενημέρωση πρέπει να λειτουργεί ως αντίβαρο στην εξουσία και όχι ως υπηρέτης της.
Ακολούθησε η δεύτερη θεματική ενότητα με συντονίστρια τη δημοσιογράφο Νατάσσα Πατρινού και εισηγητές τους δημοσιογράφους Νικόλα Βαφειάδη και Αδαμαντία Λιόλιου, η οποία εστίασε στη χρήση παραπληροφόρησης στις εμπόλεμες συγκρούσεις. Επισημάνθηκε ότι ο πόλεμος της πληροφορίας είναι τόσο παλιός όσο και οι ίδιες οι ανθρώπινες συγκρούσεις, όμως σήμερα η ταχύτητα και η τεχνολογική δυνατότητα διάχυσης ψευδών αφηγήσεων μπορούν να καθορίσουν την έκβαση μιας κρίσης δημιουργώντας σύγχυση, φόβο και κοινωνική αστάθεια.
Στην τρίτη θεματική ενότητα, που συντόνισε ο δημοσιογράφος Ζώης Μαρίνος με εισηγητές τον Δήμαρχο Αθηναίων Χάρη Δούκα και τον Πρόεδρο της ΠΟΕΣΥ Δρ. Σωτήρη Τριανταφύλλου, αναδείχθηκε ο κίνδυνος που συνιστούν οι ψευδείς ειδήσεις στις εκλογικές διαδικασίες και τη συμμετοχή των πολιτών στα κοινά. Ο κ. Δούκας έκανε λόγο για κρίση εμπιστοσύνης στη δημοκρατία, καθώς η παραπληροφόρηση έχει μετατραπεί σε μηχανισμό κοινωνικού ελέγχου, ενώ ο κ. Τριανταφύλλου υπογράμμισε ότι η ενημέρωση πρέπει να αντιμετωπίζεται ως δημόσιο αγαθό με κοινωνική ευθύνη και συλλογική εποπτεία.
Στη διάρκεια του διαλόγου κυριάρχησε ο προβληματισμός γύρω από τον ρόλο της τεχνητής νοημοσύνης στη διαμόρφωση της πληροφορίας. Όπως αναφέρθηκε, η AI μπορεί να αποτελέσει ισχυρό εργαλείο για την επαλήθευση δεδομένων, ωστόσο η ανεξέλεγκτη χρήση της κινδυνεύει να υπονομεύσει την εμπιστοσύνη και να αλλοιώσει την πραγματικότητα, εφόσον δεν υπάρξει διαφάνεια και δημοκρατικός έλεγχος των ψηφιακών συστημάτων.
Παράλληλα, παρουσιάστηκε η έκθεση του Μουσείου Τύπου με τίτλο «Η εκλογική συμμετοχή του Ανδρέα Παπανδρέου στην Αχαΐα (1961–1981)», η οποία με αυθεντικό αρχειακό υλικό φωτίζει την ιστορική σχέση του Ανδρέα Παπανδρέου με την τοπική κοινωνία και την πολιτική ζωή της περιοχής.
Κοινός παρονομαστής όλων των παρεμβάσεων ήταν ότι η δημοκρατία δεν μπορεί να επιβιώσει χωρίς μια ενημέρωση που στηρίζεται στην αλήθεια και στην ανεξαρτησία. Η παραπληροφόρηση δεν αποτελεί απλώς μια παρεκτροπή του δημόσιου λόγου αλλά μια βαθιά πολιτική απειλή που αλλοιώνει την κρίση των πολιτών και πλήττει την ίδια τη λειτουργία των θεσμών. Η αλήθεια, όπως τονίστηκε, χρειάζεται υπερασπιστές και η κριτική σκέψη είναι το βασικό εργαλείο άμυνας απέναντι στην παραπλάνηση. Η προστασία της ενημέρωσης ως δημόσιου αγαθού είναι πλέον ζήτημα δημοκρατικής επιβίωσης και απαιτεί συμμαχία δημοσιογράφων, πολιτείας και κοινωνίας των πολιτών.






















