Τεχνητή Νοημοσύνη και Ενέργεια: Η νέα εξίσωση ισχύος – και η θέση της Ελλάδας

Η τεχνητή νοημοσύνη (ΤΝ) δεν είναι απλώς μια καινοτομία στον χώρο της τεχνολογίας· αποτελεί τον πυρήνα μιας νέας βιομηχανικής εποχής. Η ικανότητά της να επεξεργάζεται τεράστιους όγκους δεδομένων και να παράγει αποφάσεις, προβλέψεις και καινοτομία, δημιουργεί ευκαιρίες πρωτοφανούς κλίμακας. Ωστόσο, η νέα αυτή εποχή έχει ένα κρίσιμο υπόβαθρο: την ενέργεια. Χωρίς επαρκή, αξιόπιστη και καθαρή ηλεκτροπαραγωγή, η ανάπτυξη της ΤΝ κινδυνεύει να συναντήσει φυσικά όρια. Σύμφωνα με την Διεθνή Υπηρεσία Ενέργειας (IEA), η παγκόσμια κατανάλωση ηλεκτρισμού από κέντρα δεδομένων αναμένεται να διπλασιαστεί ως το 2030, αγγίζοντας τις 945 τεραβατώρες ετησίως- ποσότητα αντίστοιχη με την ετήσια κατανάλωση της Ιαπωνίας. Οι υποδομές ΤΝ, που απαιτούν εξειδικευμένους επεξεργαστές και ψύξη υψηλής απόδοσης, αυξάνουν κατακόρυφα τη ζήτηση ηλεκτρικής ισχύος. Στις ΗΠΑ, εκτιμάται ότι τα data centers θα καταναλώνουν έως και το 9% της συνολικής ενέργειας της χώρας μέσα στην επόμενη δεκαετία. Αυτή η αύξηση δεν είναι μόνο τεχνική πρόκληση· είναι γεωπολιτική μεταβολή. Η μετάβαση σε αυτή τη νέα πραγματικότητα επαναπροσδιορίζει τις ενεργειακές ισορροπίες. Οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ευρώπη επενδύουν σε φυσικό αέριο, υδρογόνο και ανανεώσιμες πηγές, επιδιώκοντας ασφάλεια εφοδιασμού και μείωση εξάρτησης από ασταθείς αγορές. Οι συμφωνίες LNG μεταξύ Ε.Ε. και ΗΠΑ, αλλά και οι νέες υποδομές επαναεριοποίησης, δείχνουν ότι η ενέργεια δεν είναι πλέον ουδέτερο αγαθό· είναι όργανο στρατηγικής ισχύος. Η Ελλάδα εισέρχεται σε αυτή τη συζήτηση με πλεονεκτήματα και αδυναμίες. Από τη μία, η γεωγραφική της θέση την καθιστά φυσικό κόμβο μεταφοράς ενέργειας προς τα Βαλκάνια και την Κεντρική Ευρώπη. Οι εγκαταστάσεις στη Ρεβυθούσα και την Αλεξανδρούπολη, καθώς και οι νέες ηλεκτρικές διασυνδέσεις, ενισχύουν τον ρόλο της χώρας ως διαμετακομιστή. Από την άλλη, το υψηλό κόστος ηλεκτρικής ενέργειας και η εξάρτηση από εισαγόμενο φυσικό αέριο περιορίζουν την ανταγωνιστικότητά της. Το διακύβευμα για την Ελλάδα είναι σαφές: να μην παραμείνει απλός «διάδρομος» ενέργειας, αλλά να μετατραπεί σε ενεργό παραγωγό, αποθηκευτή και ρυθμιστή. Η επένδυση σε καθαρές τεχνολογίες, αποθήκευση ενέργειας και υποδομές υπολογιστικής ισχύος μπορεί να την καταστήσει ελκυστικό προορισμό για τη νέα βιομηχανία ΤΝ. Παράλληλα, η αξιοποίηση της ίδιας της ΤΝ στη διαχείριση του δικτύου, στην πρόβλεψη ζήτησης και στην ενεργειακή αποδοτικότητα μπορεί να προσφέρει ένα νέο πρότυπο βιώσιμης ανάπτυξης. Η τεχνητή νοημοσύνη αλλάζει τον κόσμο -όχι μόνο με δεδομένα, αλλά με κιλοβατώρες. Και η Ελλάδα καλείται να αποφασίσει αν θα μείνει κομπάρσος ή θα αναδειχθεί σε πρωταγωνιστή της νέας ενεργειακής εξίσωσης.

Απόψεις, Τεχνητή Νοημοσύνη

Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας, ΕΝΕΡΓΕΙΑ, ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΓΙΑΛΕΝΙΟΣ, τεχνητή νοημοσύνη

31 Οκτωβρίου 2025

«ΦΑΡΟΣ AI Factory»: Εργοστάσιο Τεχνητής Νοημοσύνης

Με το νέο νομοσχέδιο που παρουσιάστηκε στο Υπουργικό Συμβούλιο της Τετάρτης 29/10, ιδρύεται η ανώνυμη εταιρεία «Ελληνικό Εργοστάσιο Τεχνητής Νοημοσύνης Α.Ε.», με τον διακριτικό τίτλο «ΦΑΡΟΣ AI Factory». Πρόκειται για μια πρωτοβουλία του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης που φιλοδοξεί να αποτελέσει τον εθνικό κόμβο καινοτομίας στην Τεχνητή Νοημοσύνη (ΤΝ), εναρμονισμένο με τη νέα ευρωπαϊκή στρατηγική των AI Factories. Η εταιρεία, με μετόχους το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης (30%) και την ΕΕΣΥΠ (70%), θα επικεντρωθεί στους στρατηγικούς τομείς Υγείας, Ελληνικής Γλώσσας και Πολιτισμού, καθώς και Βιώσιμης Ανάπτυξης. Όπως προβλέπει το νομοσχέδιο, ο «ΦΑΡΟΣ» θα διαθέτει πρόσβαση σε υπολογιστικούς πόρους υπερυπολογιστών, όπως ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» που εγκαθίσταται στο Τεχνολογικό και Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου, ενώ θα υποστηρίζει νεοφυείς επιχειρήσεις με προγράμματα επιτάχυνσης, χρηματοδοτικά εργαλεία και πρόσβαση σε μεγάλα δεδομένα. Το «ΦΑΡΟΣ AI Factory» εντάσσεται στο ευρωπαϊκό δίκτυο DeployAI και LLMs4EU, προωθώντας συνεργασίες με τα Data Spaces και τα European Digital Innovation Hubs (EDIHs). Η Ελλάδα φιλοδοξεί να καταστεί περιφερειακός κόμβος τεχνολογικής αριστείας, συνδέοντας πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα και την αγορά με κοινό στόχο την παραγωγή αξιόπιστων και ηθικών εφαρμογών ΤΝ, σύμφωνα με το νέο AI Act της Ε.Ε. O “Σ.Ε.” έχει επανειλημμένα αναφερθεί στο έργο «ΦΑΡΟΣ», το οποίο ξεκίνησε ως ελληνική πρόταση στο πλαίσιο του EuroHPC Joint Undertaking, με προϋπολογισμό περίπου 30 εκατ. ευρώ και συμμετοχή κορυφαίων ερευνητικών ιδρυμάτων της χώρας. Σήμερα, με το νέο θεσμικό πλαίσιο, το έργο αποκτά μόνιμη επιχειρησιακή μορφή και δυνατότητα ευρύτερης διάχυσης αποτελεσμάτων. Ιδιαίτερη σημασία έχει η σύνδεση με το εκπαιδευτικό και τεχνολογικό οικοσύστημα της χώρας. Τα ελληνικά πανεπιστήμια, τα ερευνητικά κέντρα και τα τεχνολογικά πάρκα, όπως αυτό της Πάτρας, καλούνται να αξιοποιήσουν τις νέες υποδομές και ευκαιρίες για έρευνα, κατάρτιση και επιχειρηματική ανάπτυξη. Η εκπαίδευση στις ψηφιακές δεξιότητες και η προσέλκυση νέων ταλέντων αποτελούν καθοριστικές προϋποθέσεις για τη βιώσιμη επιτυχία του εγχειρήματος. Η ίδρυση του «ΦΑΡΟΣ» σηματοδοτεί μια νέα εποχή για την ελληνική καινοτομία, με επίκεντρο τη γνώση, τη συνεργασία και την τεχνολογική αυτονομία. Η Πάτρα και η Δυτική Ελλάδα, με την ισχυρή ακαδημαϊκή και επιχειρηματική τους βάση, μπορούν και πρέπει να διαδραματίσουν πρωταγωνιστικό ρόλο σε αυτή τη μετάβαση προς μια οικονομία που βασίζεται στη γνώση και την τεχνητή νοημοσύνη.

Καινοτομία, Τεχνητή Νοημοσύνη

Ελληνικό Εργοστάσιο Τεχνητής Νοημοσύνης Α.Ε., Εργοστάσιο Τεχνητής Νοημοσύνης, ΦΑΡΟΣ AI Factory

29 Οκτωβρίου 2025

Τα νούμερα ζαλίζουν: Η Τεχνητή Νοημοσύνη οδηγεί τη Wall Street σε νέα ύψη- και σε παλιά διλήμματα

Η μετοχή της Nvidia κατέγραψε άνοδο 5% την Τρίτη, ενισχύοντας ένα ήδη εντυπωσιακό ράλι που ξεπερνά το 50% από την αρχή του έτους. Η κεφαλαιοποίησή της πλέον προσεγγίζει τα 3,5 τρισεκατομμύρια δολάρια-ποσό σχεδόν ίσο με το ΑΕΠ της Γαλλίας, της έβδομης μεγαλύτερης οικονομίας του κόσμου. Τα νούμερα μοιάζουν εξωπραγματικά, αλλά αντικατοπτρίζουν την αδηφάγα όρεξη των αγορών για οτιδήποτε σχετίζεται με την Τεχνητή Νοημοσύνη (AI). Η τελευταία εκτόξευση ήρθε μετά την ανακοίνωση του διευθύνοντος συμβούλου, Τζένσεν Χουάνγκ, ότι η Nvidia αναμένει παραγγελίες τσιπ AI ύψους 500 δισ. δολαρίων, ενώ σχεδιάζει την κατασκευή επτά νέων υπερυπολογιστών για λογαριασμό της αμερικανικής κυβέρνησης. Παράλληλα, η εταιρεία γνωστοποίησε επένδυση 1 δισ. δολαρίων στη Nokia, ανοίγοντας στρατηγική συνεργασία για την ανάπτυξη της τεχνολογίας 6G. Η Wall Street κινήθηκε σε ιστορικά υψηλά, με τις Apple και Microsoft να ξεπερνούν σε αποτίμηση τα 4 τρισεκατομμύρια δολάρια. Για να γίνει αντιληπτό το μέγεθος, οι τρεις αυτές εταιρείες μαζί αξίζουν περισσότερο από το ΑΕΠ της Ιαπωνίας, της τρίτης μεγαλύτερης οικονομίας του πλανήτη. Ωστόσο, αυτή η ευφορία έχει και τη σκοτεινή της πλευρά. Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και η Τράπεζα της Αγγλίας έχουν ήδη προειδοποιήσει για τους κινδύνους μιας πιθανής «φούσκας» στις αγορές, αν μειωθεί η επενδυτική όρεξη για την τεχνητή νοημοσύνη. Οι αποτιμήσεις θυμίζουν έντονα το dot-com boom του 2000, όταν οι επενδυτές πίστευαν ότι το Διαδίκτυο θα άλλαζε τα πάντα – και είχαν δίκιο, αλλά όχι στις τιμές που πλήρωναν τότε. Η ιστορία βρίθει παραδειγμάτων. Από τη “φούσκα των θαλασσών του Νότου” τον 18ο αιώνα, μέχρι τη φούσκα των ακινήτων το 2008, κάθε εποχή ενθουσιασμού οδηγεί σε υπερεπενδύσεις, πριν η πραγματικότητα επιβάλλει τις δικές της ισορροπίες. Σήμερα, οι αγορές φαίνεται να επαναλαμβάνουν το ίδιο μοτίβο -μόνο που το καύσιμο είναι η τεχνητή νοημοσύνη. Η Κάθι Γουντ, επικεφαλής της Ark Invest, υποστηρίζει ότι δεν πρόκειται για φούσκα, αλλά για την αρχή μιας τεχνολογικής επανάστασης. «Εάν οι προσδοκίες μας για την AI είναι σωστές, βρισκόμαστε μόλις στην αρχή», ανέφερε στο CNBC. Ίσως πράγματι η AI να αποτελεί το επόμενο άλμα της ανθρωπότητας. Όμως, όταν η αξία μιας εταιρείας πλησιάζει το μέγεθος μιας χώρας, η γραμμή ανάμεσα στην καινοτομία και την υπερβολή γίνεται επικίνδυνα λεπτή. Και η ιστορία έχει δείξει πως, αργά ή γρήγορα, κάθε φούσκα – όσο «έξυπνη» κι αν είναι -κάποτε σκάει.

Τεχνητή Νοημοσύνη

Apple, MICROSOFT, Nvidia, Wall Street, Τεχνητή Νοημοσύνη (AI), Τζένσεν Χουάνγκ

15 Οκτωβρίου 2025

Η Ευρώπη της Τεχνητής Νοημοσύνης: Πρωταθλητές και ουραγοί στις επενδύσεις σε AI

Τι δείχνουν τα τελευταία στοιχεία της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων και της Eurostat – η θέση της Ελλάδας και το επενδυτικό χάσμα που απειλεί την ανταγωνιστικότητα της ΕΕ Η Τεχνητή Νοημοσύνη (ΤΝ) έχει μετατραπεί σε μία από τις καθοριστικές τεχνολογίες του 21ου αιώνα. Από τις εφαρμογές της στη βιομηχανία, την ενέργεια, την υγεία και τις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, έως την πρόσφατη «έκρηξη» των εργαλείων γενετικής τεχνητής νοημοσύνης (generative AI), η ΤΝ αλλάζει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο λειτουργούν οι επιχειρήσεις και αναδιαμορφώνει ολόκληρους τομείς της οικονομίας. Ωστόσο, όπως επιβεβαιώνει η τελευταία Έρευνα Επενδύσεων της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (EIB Investment Survey 2025), η Ευρώπη εμφανίζει σημαντικές αποκλίσεις μεταξύ των κρατών μελών ως προς την επένδυση και υιοθέτηση των τεχνολογιών ΤΝ. Οι διαφορές αυτές δεν είναι μόνο τεχνολογικές· είναι και οικονομικές – και ενδέχεται να καθορίσουν ποιοι θα είναι οι πραγματικοί «πρωταθλητές» της ευρωπαϊκής καινοτομίας την επόμενη δεκαετία. Οι «πρωταθλητές» της AI στην Ευρώπη Σύμφωνα με τα στοιχεία της EIB, που βασίζονται σε δείγμα περίπου 13.000 επιχειρήσεων σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις ΗΠΑ, η Φινλανδία ηγείται των ευρωπαϊκών χωρών στην υιοθέτηση τεχνολογιών generative AI, με 66 % των επιχειρήσεων να δηλώνουν ότι τις χρησιμοποιούν. Ακολουθούν η Δανία (58 %), η Ολλανδία (55 %), το Βέλγιο (51 %) και η Ισπανία (50 %). Πρόκειται κυρίως για χώρες με ανεπτυγμένα οικοσυστήματα καινοτομίας, υψηλή ψηφιακή ωριμότητα, ισχυρά προγράμματα έρευνας & ανάπτυξης (R&D) και πρόσβαση σε εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό. Η σύνδεση μεταξύ τεχνολογικής ετοιμότητας και παραγωγικότητας είναι σαφής: οι οικονομίες αυτές επενδύουν περισσότερο και απολαμβάνουν ήδη απτά οφέλη από την αυτοματοποίηση και τη δημιουργία νέων υπηρεσιών. Ο ευρωπαϊκός μέσος όρος και οι ουραγοί Ο μέσος όρος στην Ευρωπαϊκή Ένωση διαμορφώνεται στο 37 % των επιχειρήσεων που δηλώνουν ότι χρησιμοποιούν ή επενδύουν σε generative AI. Κάτω από αυτό το ποσοστό βρίσκονται αρκετά κράτη μέλη της Κεντρικής και Νότιας Ευρώπης. Σύμφωνα με την ίδια έρευνα, στις χαμηλότερες θέσεις βρίσκονται: η Ελλάδα (19 %), η Ιταλία (20 %), η Ουγγαρία (21 %), η Βουλγαρία (22 %) και η Κροατία (22 %). Αυτές οι χώρες χαρακτηρίζονται από μικρότερο μέσο μέγεθος επιχειρήσεων, περιορισμένη πρόσβαση σε εξειδικευμένο προσωπικό και χαμηλότερες δαπάνες R&D. Παράλληλα, παρουσιάζουν πιο αργή μετάβαση σε ψηφιακές υποδομές, κάτι που εμποδίζει την ενσωμάτωση συστημάτων AI στην παραγωγή και τη διοίκηση. Η εικόνα της Eurostat: Υιοθέτηση AI σε ευρωπαϊκές επιχειρήσεις Η Eurostat, στην έκθεσή της του Ιανουαρίου 2025, επιβεβαιώνει την ανοδική αλλά άνιση πορεία υιοθέτησης τεχνολογιών ΤΝ. Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία: Το 13,5 % των επιχειρήσεων στην ΕΕ (με 10 ή περισσότερους εργαζόμενους) χρησιμοποιεί τουλάχιστον μία τεχνολογία τεχνητής νοημοσύνης, από 8 % το 2023. Το ποσοστό ανεβαίνει στο 41 % για μεγάλες επιχειρήσεις (250+ εργαζόμενοι), αλλά περιορίζεται σε μόλις 11 % για τις μικρές. Οι χώρες με τα υψηλότερα ποσοστά χρήσης AI είναι η Δανία (27,6 %), η Σουηδία (25,1 %) και το Βέλγιο (24,7 %). Στον αντίποδα, η Ρουμανία (3,1 %), η Πολωνία (5,9 %) και η Βουλγαρία (6,5 %) παραμένουν πολύ πίσω από τον μέσο όρο. Σύμφωνα με τα αναλυτικά στοιχεία της Eurostat για το 2024, η Ελλάδα καταγράφει ποσοστό 9,8 % των επιχειρήσεων που χρησιμοποιούν τουλάχιστον μία τεχνολογία AI, έναντι 13,5 % στον μέσο όρο της Ε.Ε., παρουσιάζοντας πάντως σημαντική αύξηση σε σχέση με το 2023. Τα στοιχεία αυτά καταδεικνύουν ότι, αν και η τεχνολογία γίνεται ολοένα και πιο προσιτή, η διάχυσή της δεν είναι ομοιόμορφη εντός της ΕΕ. Το επενδυτικό χάσμα της Ευρώπης Η ΕΤΕπ, στην ετήσια Έκθεση Επενδύσεων της (EIB Investment Report 2024), προειδοποιεί ότι η Ευρώπη αντιμετωπίζει επενδυτικό χάσμα έως και 10 δισ. ευρώ στους τομείς της Τεχνητής Νοημοσύνης και των συναφών ψηφιακών τεχνολογιών. Παρά τη σημαντική πρόοδο, οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις εξακολουθούν να επενδύουν λιγότερο σε προηγμένες ψηφιακές τεχνολογίες σε σχέση με τις ΗΠΑ. Η διαφορά εκτιμάται γύρω στις 6 ποσοστιαίες μονάδες ως προς τη χρήση AI και Big Data. Τα κυριότερα εμπόδια που εντοπίζει η ΕΤΕπ είναι: Υψηλό αρχικό κόστος εγκατάστασης και προσαρμογής τεχνολογιών AI. Έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού σε data science, machine learning και AI engineering. Δυσκολία πρόσβασης στη χρηματοδότηση, κυρίως για μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Ρυθμιστικές αβεβαιότητες γύρω από τη χρήση δεδομένων, πνευματικά δικαιώματα και διαφάνεια αλγορίθμων. Η ΕΤΕπ επισημαίνει ότι η αντιμετώπιση αυτών των παραγόντων είναι κρίσιμη για να κλείσει το χάσμα ανταγωνιστικότητας με τις ΗΠΑ και την Κίνα. Η Ελλάδα στον ευρωπαϊκό χάρτη της ΤΝ Η θέση της Ελλάδας στην κατάταξη δεν προκαλεί έκπληξη: με μόλις 19 % των επιχειρήσεων να δηλώνουν ότι χρησιμοποιούν generative AI (σύμφωνα με την EIB), η χώρα συγκαταλέγεται στις τελευταίες της Ευρώπης. Παράλληλα, η Eurostat δείχνει ότι η συνολική υιοθέτηση τεχνολογιών ΤΝ από ελληνικές επιχειρήσεις είναι κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, αν και σε ανοδική πορεία. Η χαμηλή επενδυτική ένταση, η καθυστέρηση στον ψηφιακό μετασχηματισμό και το μικρό μέγεθος των επιχειρήσεων λειτουργούν ως ανασταλτικοί παράγοντες. Στην Ελλάδα, οι περισσότερες εφαρμογές AI εντοπίζονται σε τομείς όπως: τραπεζικές υπηρεσίες, τηλεπικοινωνίες, ηλεκτρονικό εμπόριο, τουρισμός. Ωστόσο, η χρήση τους περιορίζεται συχνά σε βασικές λειτουργίες (π.χ. chatbot, ανάλυση δεδομένων πελατών, αυτοματοποίηση εξυπηρέτησης) και όχι σε παραγωγικές επενδύσεις που θα αύξαναν την προστιθέμενη αξία. Γιατί έχει σημασία η επένδυση στην AI Η υιοθέτηση εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης δεν ισοδυναμεί απαραίτητα με επένδυση. Πολλές επιχειρήσεις χρησιμοποιούν έτοιμες λύσεις cloud ή SaaS χωρίς να αναπτύσσουν εσωτερικές ικανότητες AI. Αυτό όμως δεν δημιουργεί μακροπρόθεσμο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα. Η επένδυση στην ΤΝ σημαίνει: ανάπτυξη δικών τους αλγορίθμων και μοντέλων, δημιουργία δομών δεδομένων, πρόσληψη ή εκπαίδευση εξειδικευμένου προσωπικού, και κυρίως, ενσωμάτωση της ΤΝ στη στρατηγική της επιχείρησης. Η διαφορά αυτή εξηγεί γιατί ορισμένες χώρες προηγούνται και άλλες μένουν πίσω – όχι λόγω έλλειψης τεχνολογίας, αλλά έλλειψης επενδυτικής κουλτούρας και μακροπρόθεσμου σχεδιασμού. Τι χρειάζεται να αλλάξει Η ΕΤΕπ και η Eurostat προτείνουν μια σειρά από πολιτικές που μπορούν να βοηθήσουν τις ευρωπαϊκές οικονομίες να γεφυρώσουν το χάσμα: Χρηματοδοτικά κίνητρα: Δημιουργία στοχευμένων ευρωπαϊκών και εθνικών προγραμμάτων χρηματοδότησης για επενδύσεις σε AI υποδομές. Εκπαίδευση και κατάρτιση: Επένδυση σε ανθρώπινο κεφάλαιο, με προγράμματα επανακατάρτισης (reskilling) σε data science, machine learning και κυβερνοασφάλεια. Διασύνδεση έρευνας – αγοράς: Ενίσχυση συνεργειών μεταξύ πανεπιστημίων, ερευνητικών ιδρυμάτων και επιχειρήσεων. Απλούστευση ρυθμίσεων: Σαφές και ευέλικτο πλαίσιο για τη χρήση δεδομένων και την ανάπτυξη αλγορίθμων. Προσβασιμότητα σε... Read More

Ευρωπαϊκή Ένωση, Τεχνητή Νοημοσύνη

ai, Ευρωπη, τεχνητή νοημοσύνη

23 Σεπτεμβρίου 2025

Μύθοι και πραγματικότητες γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη: το παράδειγμα της DeepSeek

Η κινεζική εταιρεία DeepSeek προκάλεσε σεισμό στη βιομηχανία της τεχνολογίας όταν ανακοίνωσε ότι εκπαίδευσε το γλωσσικό της μοντέλο R1 με μόλις 294.000 δολάρια. Το ποσό συγκρίνεται εντυπωσιακά με τα δεκάδες ή και εκατοντάδες εκατομμύρια που, σύμφωνα με αμερικανικές εταιρείες όπως η OpenAI, απαιτούνται για αντίστοιχα έργα. Η δημοσίευση στο Nature και η χαμηλή εκτίμηση κόστους δεν είναι μόνο τεχνολογική είδηση· είναι μια αφορμή για να ξεκαθαρίσουμε τους μύθους και τις πραγματικότητες γύρω από την ΑΙ. Μύθος 1: Το κόστος είναι απροσπέλαστο Η εκπαίδευση μεγάλων μοντέλων πράγματι απαιτεί πανίσχυρους επεξεργαστές και τεράστια κατανάλωση ενέργειας. Ο διευθύνων σύμβουλος της OpenAI, Σαμ Άλτμαν, μιλούσε το 2023 για πάνω από 100 εκατ. δολάρια ανά θεμελιώδες μοντέλο. Ωστόσο, η DeepSeek απέδειξε ότι καινοτόμες αρχιτεκτονικές μπορούν να ρίξουν το κόστος. Το ερώτημα είναι αν το νούμερο που παρουσίασε είναι πλήρες: η ίδια παραδέχτηκε ότι στα πρώτα στάδια χρησιμοποίησε ακριβότερα τσιπ A100, κάτι που αμφισβητεί τον «μύθο» του χαμηλού κόστους. Μύθος 2: Η ΑΙ είναι ουδέτερη τεχνολογία Η τεχνητή νοημοσύνη δεν είναι αποκομμένη από την πολιτική. Οι ΗΠΑ έχουν απαγορεύσει την πώληση των ισχυρότερων τσιπ H100 και A100 στην Κίνα, ενώ η Nvidia λάνσαρε τον «υποβαθμισμένο» H800 αποκλειστικά για την κινεζική αγορά. Παρά ταύτα, αμερικανικές πηγές καταγγέλλουν ότι η DeepSeek διαθέτει παράνομα H100. Η ΑΙ, λοιπόν, δεν είναι μόνο καινοτομία· είναι και εργαλείο γεωπολιτικής ισχύος. Μύθος 3: Η αγορά ανήκει σε λίγους Η είσοδος της DeepSeek προκάλεσε αναστάτωση στις αγορές, με τις μετοχές τεχνολογίας να υποχωρούν. Ο φόβος ότι μια κινεζική startup μπορεί να υποσκελίσει γίγαντες όπως η Nvidia ή η OpenAI δείχνει πως η ΑΙ δεν είναι μονοπώλιο. Η ανάπτυξη ανοιχτού κώδικα και η είσοδος μικρότερων παικτών φανερώνουν ένα μέλλον πιο πολυκεντρικό. Μύθος 4: Η ΑΙ είναι μαγική Η τεχνητή νοημοσύνη δεν «σκέφτεται». Είναι στατιστικά μοντέλα που προβλέπουν και μιμούνται, χωρίς συνείδηση ή κατανόηση. Οι εντυπωσιακές της δυνατότητες δεν αναιρούν αυτούς τους περιορισμούς, ούτε η DeepSeek έχει υπερβεί αυτά τα όρια. Η πραγματικότητα Η DeepSeek δεν απέδειξε ότι η ΑΙ είναι φθηνή υπόθεση. Απέδειξε όμως ότι η Κίνα έχει τη βούληση να αμφισβητήσει την κυριαρχία των ΗΠΑ και να ανατρέψει αφηγήσεις. Ο πραγματικός σεισμός δεν είναι το ποσό των 294.000 δολαρίων, αλλά το πώς η ΑΙ έχει γίνει το νέο μέτωπο μύθων, ισχύος και γεωπολιτικής αντιπαράθεσης.

Τεχνητή Νοημοσύνη

ai, DeepSeek, τεχνητή νοημοσύνη

16 Ιουλίου 2025

0 Comment

Η Τεχνητή Νοημοσύνη και το Πανεπιστήμιο του Μέλλοντος: Διάλεξη του Καθηγητή Δημήτρη Μπερτσιμά στο ΕΜΠ

Με εξαιρετική επιτυχία πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη 9 Ιουλίου 2025, στην Πολυτεχνειούπολη Ζωγράφου, η πολυαναμενόμενη διάλεξη του διεθνούς κύρους Καθηγητή και Vice Provost for Open Learning στο ΜΙΤ, Δημήτρη Μπερτσιμά, με τίτλο: «Universal AI and the Future of Education». Η εκδήλωση προσέλκυσε έντονο ενδιαφέρον από την ακαδημαϊκή κοινότητα, φοιτητές, ερευνητές αλλά και από εκπροσώπους του επιχειρηματικού κόσμου, της πολιτείας και της διασποράς των αποφοίτων ανώτατων ιδρυμάτων του εξωτερικού. Ο Πρύτανης του ΕΜΠ, Καθηγητής Ιωάννης Χατζηγεωργίου, καλωσόρισε τον διακεκριμένο απόφοιτο του ΕΜΠ, ανατρέχοντας στην εντυπωσιακή του πορεία. Ο Δημήτρης Μπερτσιμάς έγινε Assistant Professor στο ΜΙΤ σε ηλικία μόλις 26 ετών, και Full Professor στα 32, καταγράφοντας ένα από τα ταχύτερα ακαδημαϊκά «άλματα» στην ιστορία του ιδρύματος. Είναι μέλος της Εθνικής Ακαδημίας Μηχανικής των ΗΠΑ και βραβευμένος το 2025 με την ανώτατη ακαδημαϊκή διάκριση του ΜΙΤ, το James R. Killian Jr. Faculty Achievement Award. Η Universal AI ως εργαλείο μαζικής εκπαίδευσης και κοινωνικού μετασχηματισμού Κεντρικός άξονας της ομιλίας του Καθηγητή Μπερτσιμά ήταν το φιλόδοξο πρόγραμμα Universal AI, μια πρωτοβουλία που αποσκοπεί να εκπαιδεύσει περισσότερους από 1 δισεκατομμύριο ανθρώπους στην τεχνητή νοημοσύνη, καθιστώντας την προσβάσιμη, διαφανή και άμεσα εφαρμόσιμη στην καθημερινή λήψη αποφάσεων. Το Universal AI συνδυάζει την ακαδημαϊκή εμβάθυνση (σε τομείς όπως η βελτιστοποίηση, η μηχανική μάθηση, και τα γλωσσικά μοντέλα) με πρακτικές εφαρμογές (στην υγεία, την ενέργεια, την εκπαίδευση και πέραν αυτών). Σύμφωνα με τον κ. Μπερτσιμά, η Τεχνητή Νοημοσύνη δεν αποτελεί απλώς μια νέα τεχνολογία, αλλά μια νέα γλώσσα που θα πρέπει να μάθουν όλοι οι πολίτες του 21ου αιώνα. Πρόκειται για εργαλείο που εκδημοκρατίζει τη γνώση, ελαχιστοποιεί ανισότητες πρόσβασης και δημιουργεί δυνατότητες για προσωπική, επαγγελματική και κοινωνική ανάπτυξη σε παγκόσμια κλίμακα. Το πανεπιστήμιο ως οικοσύστημα καινοτομίας και συνεργασίας ανθρώπου–AI Ο Καθηγητής υπογράμμισε ότι η εκπαίδευση αλλάζει ριζικά. Τα πανεπιστήμια δεν είναι πλέον απλοί φορείς μετάδοσης γνώσης, αλλά κόμβοι καινοτομίας και πειραματισμού. Ο ρόλος των διδασκόντων μετασχηματίζεται – από αυθεντία σε μέντορα, επιμελητή περιεχομένου και διαμεσολαβητή γνώσης. Προέβλεψε πως η τεχνητή νοημοσύνη θα ενσωματωθεί σύντομα σε κάθε πτυχή της πανεπιστημιακής ζωής – από τη διδασκαλία και την έρευνα έως τη διοίκηση και την υποστήριξη φοιτητών. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην ανάγκη επανεξέτασης των προγραμμάτων σπουδών, με στόχο την ενίσχυση των δεξιοτήτων επίλυσης προβλημάτων, της διαθεματικής σκέψης και της ψηφιακής παιδείας. Ηθικές προκλήσεις και ευθύνη εφαρμογής Δεν παρέλειψε να επισημάνει τις ηθικές και κοινωνικές προκλήσεις που συνεπάγεται η εξάπλωση της AI: η προστασία της ιδιωτικότητας, η αντιμετώπιση ψηφιακών ανισοτήτων, αλλά και η εξασφάλιση της διαφάνειας και της ερμηνευσιμότητας των αποφάσεων που παράγει η AI. Ο ίδιος τόνισε: «Η επιστήμη χωρίς εφαρμογή είναι ημιτελής. Η αποστολή μας είναι να μετατρέπουμε τη γνώση σε αντίκτυπο και να εστιάζουμε στην επίλυση προβλημάτων που φέρνουν ουσιαστική αλλαγή — όχι σε πενήντα χρόνια αλλά στο παρόν». Το ΕΜΠ ως γέφυρα μεταξύ παγκόσμιας και εγχώριας επιστήμης Η επίσκεψη του Καθηγητή Μπερτσιμά στο ΕΜΠ είχε και έναν συμβολικό χαρακτήρα: την ενίσχυση της διασύνδεσης του Ιδρύματος με την αιχμή της παγκόσμιας επιστήμης και τεχνολογίας. Η παρουσία του ως αποφοίτου που διακρίθηκε διεθνώς επιβεβαιώνει τη δυναμική του ελληνικού πανεπιστημίου, όταν συνδυάζει αριστεία, εξωστρέφεια και εστίαση στην εφαρμογή της γνώσης. Συμπέρασμα Η διάλεξη του Δημήτρη Μπερτσιμά κατέδειξε πως η τεχνητή νοημοσύνη δεν είναι μια αφηρημένη υπόσχεση του μέλλοντος, αλλά μια χειροπιαστή πραγματικότητα που επαναπροσδιορίζει την έννοια της εκπαίδευσης, της επαγγελματικής κατάρτισης και της κοινωνικής ευημερίας. Η πρόκληση δεν είναι πια η δημιουργία της τεχνολογίας, αλλά η συνετή και δίκαιη αξιοποίησή της — κάτι που απαιτεί ευθύνη, συνεργασία και όραμα. Το video της διάλεξης στο https://www.youtube.com/watch?v=uw6v8KKC16s

Τεχνητή Νοημοσύνη

ai, Δημήτρης Μπερτσιμάς, τεχνητή νοημοσύνη

9 Ιουνίου 2025

0 Comment

Σοκ στην επιστημονική κοινότητα: Τεχνητή Νοημοσύνη πίσω από πλήθος ψευδών επιστημονικών άρθρων

Αποκαλυπτική έρευνα του καθηγητή Διομήδη Σπινέλλη από το Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών αποτυπώνει την κλίμακα μιας νέας, τεχνολογικά υποβοηθούμενης κρίσης αξιοπιστίας στην ακαδημαϊκή έρευνα. Μια μελέτη που θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως καμπανάκι για τη διεθνή ακαδημαϊκή κοινότητα παρουσιάζει ο καθηγητής Διομήδης Σπινέλλης του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΟΠΑ). Με βάση την ανάλυση δεκάδων επιστημονικών δημοσιεύσεων, ο διακεκριμένος επιστήμονας αποκαλύπτει εκτεταμένη χρήση παραγωγικής Τεχνητής Νοημοσύνης (Generative AI) για τη δημιουργία άρθρων που φέρουν ψευδή στοιχεία συγγραφής — ακόμη και την οικειοποίηση του δικού του ονόματος χωρίς γνώση ή συναίνεσή του. Η έρευνα, που ξεκίνησε το 2024 με αφορμή την απρόσμενη ανακάλυψη άρθρου που έφερε το όνομά του ως συγγραφέα χωρίς τη συμμετοχή του, εστιάζει στο εντεινόμενο φαινόμενο της παραποίησης ερευνητικού περιεχομένου με τη βοήθεια των εργαλείων Τεχνητής Νοημοσύνης. Αλγόριθμοι, Turnitin και η τεχνολογία ως «ανιχνευτής» της απάτης Η μεθοδολογία της έρευνας βασίστηκε σε ένα συνδυασμό ευρετικών αλγορίθμων και της πλατφόρμας Turnitin, γνωστής για την ανίχνευση λογοκλοπής και την αξιολόγηση αυθεντικότητας κειμένων. Εξετάστηκαν 53 άρθρα που είχαν χαρακτηριστικά “ύποπτης” συγγραφής: λίγες βιβλιογραφικές παραπομπές, συχνές αυτοαναφορές, και –το πιο ανησυχητικό– συγγραφείς με ψευδή στοιχεία ταυτοποίησης και πανεπιστημιακές συνδέσεις που προκαλούσαν εντύπωση. Το αποτέλεσμα ήταν αποκαλυπτικό: 48 από τα 53 άρθρα –ποσοστό 90%– εκτιμάται ότι έχουν παραχθεί με τη χρήση Τεχνητής Νοημοσύνης. Ακόμη χειρότερα, σε πολλά από αυτά τα άρθρα οι συγγραφείς φέρονταν να είναι υπαρκτά πρόσωπα – ορισμένοι ακόμα και αποβιώσαντες – από φημισμένα ακαδημαϊκά ιδρύματα όπως τα University of California at Berkeley, Texas A&M, και George Mason University. Όταν η τεχνητή νοημοσύνη μετατρέπεται σε εργαλείο παραπλάνησης Ο καθηγητής Σπινέλλης τονίζει ότι η μαζική εισβολή εργαλείων Generative AI σε επιστημονικές δημοσιεύσεις, χωρίς επαρκείς ελεγκτικούς μηχανισμούς, μπορεί να υπονομεύσει ανεπανόρθωτα τη φερεγγυότητα της παγκόσμιας επιστημονικής παραγωγής. Όπως χαρακτηριστικά σημειώνει: «Η ανεξέλεγκτη χρήση παραγωγικών εργαλείων Τεχνητής Νοημοσύνης θέτει σε κίνδυνο τη φερεγγυότητα της παγκόσμιας ακαδημαϊκής παραγωγής». Τα ευρήματα της μελέτης θέτουν σοβαρά ερωτήματα για την ποιότητα των μηχανισμών αξιολόγησης των επιστημονικών περιοδικών. Παράλληλα, αναδεικνύουν τις επιπτώσεις ενός φαινομένου που μπορεί να επηρεάσει από τη χρηματοδότηση πανεπιστημίων μέχρι την αξιολόγηση ερευνητικών επιδόσεων, δημιουργώντας ένα εικονικό προφίλ επιστημονικής δραστηριότητας χωρίς πραγματική συνεισφορά. Προτάσεις για ένα νέο πλαίσιο επιστημονικής διαφάνειας Η μελέτη δεν περιορίζεται σε διαπίστωση προβλημάτων. Ο Καθηγητής Σπινέλλης καταθέτει και μια σειρά συγκεκριμένων προτάσεων για την ενίσχυση της ακαδημαϊκής ακεραιότητας: Αυστηρότερη ταυτοποίηση συγγραφέων με χρήση διεθνών αναγνωριστικών όπως το ORCID. Αναθεώρηση των μεθόδων αξιολόγησης ερευνητικής παραγωγής, με λιγότερη έμφαση σε δείκτες όπως το impact factor. Υποχρεωτική χρήση λογισμικών εντοπισμού AI-generated περιεχομένου σε όλα τα στάδια αξιολόγησης άρθρων. Ενίσχυση του ρόλου των επιμελητών και κριτών, όχι μόνο ως αξιολογητών, αλλά και ως θεματοφυλάκων της αυθεντικότητας. Θεσμοθέτηση ποινών για παραπλανητική απόδοση συγγραφής, ώστε να αποτραπεί η δημιουργία «φανταστικών» επιστημόνων. Η τεχνητή νοημοσύνη δεν είναι εχθρός – αλλά χρειάζεται κανόνες Η είσοδος της Τεχνητής Νοημοσύνης στην επιστημονική συγγραφή είναι αναπόφευκτη και, υπό προϋποθέσεις, ενδεχομένως επωφελής. Το κρίσιμο ερώτημα, όπως αναδεικνύει η μελέτη του ΟΠΑ, είναι όχι η χρήση της, αλλά η κατάχρησή της χωρίς διαφάνεια και λογοδοσία. Η επιστημονική αλήθεια, η αξιοπιστία και η τεκμηρίωση δεν μπορούν να είναι διαπραγματεύσιμα μεγέθη, ακόμη και στην εποχή των έξυπνων αλγορίθμων. Αντί της δαιμονοποίησης της τεχνολογίας, η απάντηση βρίσκεται στην ενσυνείδητη και ρυθμισμένη ενσωμάτωσή της με ηθικούς και θεσμικούς φραγμούς.

Εκδηλωση για την Τεχνητή Νοημοσύνη στους μηχανικούς και τιμής στον Θανάση Τσακαλίδη στο Πανεπιστήμιο Πατρών

Το Σάββατο 31 Μαΐου 2025, στην κατάμεστη Αίθουσα Γ του Τμήματος Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών και Πληροφορικής του Πανεπιστημίου Πατρών, πραγματοποιήθηκε με μεγάλη επιτυχία η εκδήλωση με τίτλο: «Η συμβολή της Τεχνητής Νοημοσύνης στις επιστήμες του μηχανικού και ο ρόλος του ΤΕΕ στην ανάπτυξη καινοτόμων τεχνολογιών», η οποία συνδύασε τον επιστημονικό προβληματισμό με την ανθρώπινη συγκίνηση, αποτίοντας φόρο τιμής στον ομότιμο καθηγητή Θανάση Τσακαλίδη. Η εκδήλωση, πρωτοβουλία του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΤΕΕ) και του Τμήματος Μηχανικών Υπολογιστών και Πληροφορικής, με την υποστήριξη της Πολυτεχνικής Σχολής και του Πανεπιστημίου Πατρών, ξεκίνησε με χαιρετισμούς από θεσμικούς εκπροσώπους. Ο Κοσμήτορας, Καθηγητής Γεώργιος Λαμπέας, τόνισε την ανάγκη διεπιστημονικής συνεργασίας στον τομέα της Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ) και τη σημασία της ενσωμάτωσης των νέων τεχνολογιών στο περιεχόμενο σπουδών, υπογραμμίζοντας τη συγκίνησή του για την τιμή στον Καθ. Τσακαλίδη, έναν επιστήμονα που συνέβαλε καθοριστικά στην παγκόσμια χαρτογράφηση της ελληνικής πληροφορικής. Ο Πρόεδρος του Τμήματος, Καθ. Χρήστος Κακλαμάνης, μίλησε για τη στρατηγική συνεργασία με το ΤΕΕ, ενώ ο Αντιδήμαρχος Καλαμάτας και απόφοιτος του τμήματος Αναστάσιος Σκοπετέας χαιρέτισε εκ μέρους της τοπικής αυτοδιοίκησης, αναδεικνύοντας τη συμβολή του Τμήματος στην πρωτοπορία των εξελίξεων. Στο επιστημονικό μέρος της εκδήλωσης, ομιλητές , Αθανάσιος Καραντζής (ΤΕΕ), οι καθηγητές Βασίλης Μεγαλοοικονόμου,Σπύρος Δερματάς και Κυριάκος Σγάρμπας, αλλά και εκπρόσωποι της αγοράς όπως ο Κωνσταντίνος Σβούκας (Net Company), παρουσίασαν πτυχές της ΤΝ στους τομείς της μηχανικής, της ανίχνευσης ασθενειών, της ηθικής και των επαγγελματικών προκλήσεων. Ο κ. Σβούκας υπογράμμισε ότι η ΤΝ δεν είναι υπόθεση μόνο των ειδικών της τεχνολογίας, αλλά όλων των επαγγελμάτων, και ότι η εποχή απαιτεί υβριδικές δεξιότητες και προσαρμοστικότητα. Η Ελένη Πετρά,εκλεγμένο Μέλος Αντιπροσωπείας ΤΕΕ, Μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής Ηλεκτρονικών Μηχανικών αναφερθηκε και στη γυναικεία παρουσία στην επιστήμη, παρουσίασε εφαρμογή της ΤΝ στο πεδίο της ιχθυολογίας, η οποία απέσπασε βραβείο, υπογραμμίζοντας τη σημασία της διαθεματικότητας και της διεκδίκησης της ορατότητας των μηχανικών Η/Υ από το ΤΕΕ. Η εκδήλωση αποτέλεσε σημείο αναφοράς για την τεχνική και επιστημονική κοινότητα, με σαφή μηνύματα για την ηθική και υπεύθυνη αξιοποίηση της ΤΝ και την ανάγκη σύνδεσης της ακαδημαϊκής γνώσης με την κοινωνία και την αγορά εργασίας. Η εκδήλωση κορυφώθηκε με την απονομή τιμητικής διάκρισης στον Ομότιμο Καθηγητή Θανάση Τσακαλίδη. Για το έργο και την προσφορά του μίλησε με εμφανή συγκίνηση ο καθηγητής Σπύρος Σιούτας, σκιαγραφώντας την προσωπικότητα και το πολυσχιδές επιστημονικό αποτύπωμα του τιμώμενου. Η παρουσίασή του αποτέλεσε μια λεπτομερή αναδρομή στο έργο ζωής του Θανάση Τσακαλίδη, εστιάζοντας στην καινοτόμο σκέψη, την ανθρωπιστική του θεώρηση για την τεχνολογία και τη διαχρονική του συμβολή στη συγκρότηση της ελληνικής πληροφορικής. Ο Καθ. Σιούτας υπογράμμισε ότι ο Θανάσης Τσακαλίδης υπήρξε πρωτοπόρος στην ανάλυση αλγορίθμων και τη σχεδίαση λογισμικών, με εφαρμογές που προηγήθηκαν της εποχής τους – όπως τα πρώτα ελληνικά ψηφιακά λεξικά και εργαλεία επεξεργασίας φυσικής γλώσσας. Αναφέρθηκε στη συμβολή του στην ανάδειξη της Τεχνητής Νοημοσύνης ως επιστήμης που ενώνει τη μαθηματική ακρίβεια με τη φιλοσοφική αναζήτηση: «Ο Τσακαλίδης δεν έγραφε απλώς κώδικα, οικοδομούσε έννοιες, έπλαθε εννοιολογικά εργαλεία. Για εκείνον, η πληροφορική δεν είναι μηχανισμός, είναι γλώσσα πολιτισμού». Η παρουσίαση εστίασε επίσης στη φιλοσοφική προσέγγιση του Τσακαλίδη απέναντι στην ΤΝ, όπως αυτή αποτυπώνεται και στην κεντρική του ομιλία «Παρμενίδης και Αριστοτέλης στην Έκτη Βιομηχανική Επανάσταση». Ο Καθ. Σιούτας ανέλυσε πώς ο τιμώμενος ενσωμάτωσε στον επιστημονικό του λόγο αρχές της οντολογίας, της λογικής και της επιστημολογίας, ερμηνεύοντας την εξέλιξη των δεδομένων από δομημένα (αριθμοί, πίνακες) σε αδόμητα (κείμενα, εικόνες, ήχος), και την πρόκληση της μηχανικής μάθησης ως σύγχρονη μορφή επαγωγικού συλλογισμού. Ιδιαίτερη μνεία έγινε στις νέες επιστημονικές ειδικότητες που προτείνει ο Τσακαλίδης, όπως: Μηχανικός Ψηφιακής Γνώσης, που ασχολείται με τη διαχείριση της γνώσης ως εννοιολογικού δικτύου και όχι απλής πληροφορίας. Μηχανικός Αδόμητων Δεδομένων, ειδικός στη μετατροπή φυσικών γλωσσών, εικόνων και ήχου σε μορφές κατανοητές από μηχανές. Ο Καθ. Σιούτας τόνισε ότι οι ιδέες του Τσακαλίδη για τις 5η και 6η Βιομηχανική Επανάσταση – όπου οι μηχανές θα κατανοούν ανθρώπινη γνώση και οι άνθρωποι θα αξιοποιούν μηχανική γνώση – δεν είναι μελλοντολογικές προβλέψεις, αλλά στρατηγικοί άξονες εκπαιδευτικής και τεχνολογικής πολιτικής. Κλείνοντας, περιέγραψε τον Θανάση Τσακαλίδη ως «δάσκαλο-σημείο αναφοράς», που πίστευε πως η αληθινή πρόοδος δεν μετριέται σε FLOPS και chips, αλλά σε τρόπους σκέψης, στην ικανότητα του ανθρώπου να φαντάζεται και να στοχάζεται εντός του ψηφιακού σύμπαντος. Με λόγια λιτά αλλά φορτισμένα:«Δεν δίδαξε απλώς Πληροφορική – μας δίδαξε πώς να είμαστε σκεπτόμενοι άνθρωποι στην εποχή της Πληροφορίας». Ομιλία του Ομότιμου Καθηγητή, Τμήμα Μηχανικών Η/Υ και Πληροφορικής, Πανεπιστήμιο Πατρών Θανάση Τσακαλίδη με θέμα:«Παρμενίδης και Αριστοτέλης στην Έκτη Βιομηχανική Επανάσταση». Εισαγωγή – Η Φιλοσοφία των Bits Στο μεταίχμιο των τεχνολογικών εξελίξεων και της φιλοσοφίας, ο καθηγητής Θανάσης Τσακαλίδης επιχειρεί έναν μοναδικό διάλογο ανάμεσα σε δύο κόσμους: την αρχαία φιλοσοφία και τη σύγχρονη ψηφιακή τεχνολογία. Η ομιλία του συγκροτεί μια αφήγηση από τον Παρμενίδη έως την Τεχνητή Νοημοσύνη, με τίτλους όπως «Η Τεχνολογία από το 500 π.Χ. στο 2030 μ.Χ.» και «Retro-Innovation». Από τις Εποχές των Υλικών στην Ψηφιακή Εποχή Η ιστορία της τεχνολογικής προόδου αποτυπώνεται σε πέντε εποχές: Λίθου, Χαλκού, Σιδήρου, Ενέργειας και Τεχνολογίας. Από το 1945 και έπειτα εισερχόμαστε στην ψηφιακή εποχή, αρχικά με δομημένα δεδομένα (πίνακες, αριθμοί, συμβολοσειρές), και από το 2022, με την εκρηκτική ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης, περνάμε στην εποχή των αδόμητων δεδομένων (κείμενο, εικόνα, ήχος, βίντεο). Η Εξέλιξη των Βιομηχανικών Επαναστάσεων Από την πρώτη Βιομηχανική Επανάσταση με τον ατμό, στη δεύτερη με τον ηλεκτρισμό και την τρίτη με την πληροφορική, σήμερα εισερχόμαστε στην 4η (Νανοτεχνολογία, Βιοτεχνολογία, Εκθετικές Τεχνολογίες), και ατενίζουμε την 5η και 6η: 5η ΒΕ (2025–2035): Ανθρώπινη γνώση κατανοητή από μηχανές. 6η ΒΕ (2030–2050): Γνώση μηχανών κατανοητή και αξιοποιήσιμη από τον άνθρωπο. Οι Πατέρες της Τεχνητής Νοημοσύνης Η ΤΝ, που ξεκίνησε με τον Alan Turing, πλαισιώθηκε από τον McCarthy, τον Minsky και τον Shannon. Η ανακάλυψη του transistor και η εκθετική αύξηση των transistors σε chips οδήγησε σε υπολογιστές ισχυρούς και παράλληλους – θεμέλια της σημερινής υπολογιστικής ισχύος. Η Ψηφιακή Πληροφορική και η Ανατομία της Γνώσης Από την αποθήκευση γνώσης σε βάσεις δεδομένων, σήμερα μιλάμε για: Γνωσιακούς Χάρτες (Knowledge Graphs) Μηχανική Μάθηση (ML) και Ενισχυτική Μάθηση (RL) Διανυσματοποίηση (Vectorization) της πληροφορίας Νευρομορφικούς υπολογιστές (Loihi της Intel) AGI και ASI – η μελλοντική τεχνητή συνείδηση Η Φιλοσοφική... Read More

Πανεπιστημιακά Νέα, Τεχνητή Νοημοσύνη

Θανάσης Τσακαλίδης, ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ, ΤΕΕ/Τμήμα Δυτικής Ελλάδας

28 Μαΐου 2025

0 Comment

Εκδήλωση TEE για τη συμβολή της Τεχνητής Νοημοσύνης στις επιστήμες του μηχανικού-Θα τιμηθεί ο καθ. Αθανάσιος Τσακαλίδης

Εκδήλωση TEE με θέμα «Η συμβολή της Τεχνητής Νοημοσύνης στις επιστήμες του μηχανικού και ο ρόλος του ΤΕΕ στην ανάπτυξη καινοτόμων τεχνολογιών» Το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ), με την υποστήριξη της Επιστημονικής Επιτροπής Ηλεκτρονικών Μηχανικών του ΤΕΕ και σε συνεργασία με το Τμήμα Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών και Πληροφορικής της Πολυτεχνικής Σχολής του Πανεπιστημίου Πατρών, διοργανώνουν εκδήλωση με θέμα: «Η συμβολή της Τεχνητής Νοημοσύνης στις επιστήμες του μηχανικού και ο ρόλος του ΤΕΕ στην ανάπτυξη καινοτόμων τεχνολογιών» Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 31 Μαΐου 2025 και ώρα 11:30, στην Αίθουσα Γ του κτιρίου του Τμήματος Μηχανικών Η/Υ και Πληροφορικής, στο Πανεπιστήμιο Πατρών. Στο πλαίσιο της εκδήλωσης θα απονεμηθεί τιμητική διάκριση στον Καθηγητή κ. Αθανάσιο Τσακαλίδη για τη μακρόχρονη και ουσιαστική προσφορά του στον τομέα της Πληροφορικής και των Τεχνολογιών του Μηχανικού. Η εκδήλωση τελεί υπό την αιγίδα του Πανεπιστημίου Πατρών.

Τεχνητή Νοημοσύνη

TEE, Αθανάσιος Τσακαλίδης, τεχνητή νοημοσύνη

13 Μαΐου 2025

0 Comment

Η τεχνητή νοημοσύνη αλλάζει το εργασιακό τοπίο στην Ελλάδα – Προκλήσεις και ευκαιρίες για το 2025

Η τεχνητή νοημοσύνη (AI) διαμορφώνει ραγδαία το νέο εργασιακό τοπίο στην Ελλάδα, σύμφωνα με την ετήσια έρευνα HR Trends της Randstad για το 2025. Η έρευνα αποκαλύπτει ότι οι ελληνικές επιχειρήσεις καλούνται να προσαρμοστούν σε ένα δυναμικό περιβάλλον, όπου η ενσωμάτωση της AI και η προσέλκυση ταλέντων αποτελούν βασικούς πυλώνες για την επιχειρηματική τους βιωσιμότητα και ανταγωνιστικότητα. Ήδη, το 27% των εταιρειών δηλώνει ότι χρησιμοποιεί τεχνητή νοημοσύνη και προγραμματίζει να επεκτείνει τη χρήση της, ενώ ένα επιπλέον 29% είναι θετικά διακείμενο απέναντί της, εφαρμόζοντάς την σε επιλεγμένα πεδία. Οι πιο συχνοί τομείς αξιοποίησης είναι η τεχνολογία (59%), το μάρκετινγκ (34%) και η διαχείριση ανθρώπινου δυναμικού (33%), με έμφαση στην αυτοματοποίηση διαδικασιών, όπως οι προσλήψεις και η αξιολόγηση προσωπικού. Παρά την αυξανόμενη διείσδυση της AI, το 60% των επιχειρήσεων δεν αναμένει μείωση θέσεων εργασίας την επόμενη τριετία. Αντιθέτως, εκτιμάται πως η τεχνητή νοημοσύνη θα συμβάλει στην επιτάχυνση και την αποδοτικότερη εκτέλεση καθηκόντων, ενισχύοντας την παραγωγικότητα των εργαζομένων. Η τάση υιοθέτησης AI φαίνεται να ωριμάζει, καθώς μειώνεται το ποσοστό των εταιρειών που δεν έχουν σαφή θέση για την τεχνολογία (από 38% το 2024 σε 33% το 2025), ενώ μόνο το 10% δηλώνει πλήρη αποχή από την AI – αυξημένο ποσοστό σε σχέση με το 4% πέρυσι. Η εύρεση εξειδικευμένου προσωπικού παραμένει πρόκληση για τις επιχειρήσεις (54%), με παράλληλα υψηλές ανάγκες για προστασία δεδομένων και διασφάλιση εμπιστευτικότητας. Παρ’ όλα αυτά, η αγορά δείχνει ζωτικότητα, με το 57% των επιχειρήσεων να σχεδιάζει αύξηση προσωπικού μέσα στο 2025. Οι ανάγκες αφορούν κυρίως τους τομείς των πωλήσεων, της τεχνολογίας, της λογιστικής και της εξυπηρέτησης πελατών. Η έλλειψη ταλέντων αποδίδεται κυρίως στις μη ρεαλιστικές μισθολογικές απαιτήσεις (65%) και στην απουσία των κατάλληλων δεξιοτήτων και εμπειρίας. Οι πιο περιζήτητες ειδικότητες περιλαμβάνουν πωλητές, προγραμματιστές, data analysts και μηχανικούς. Τέλος, για το 2025, οι εργοδότες δίνουν έμφαση σε ήπιες δεξιότητες όπως η ανθεκτικότητα, η ευελιξία και η συνεργασία, αναγνωρίζοντάς τις ως καθοριστικές στο νέο εργασιακό σκηνικό.

Τεχνητή Νοημοσύνη

13 Μαΐου 2025

0 Comment

Παρουσιάστηκε ο Κώδικας Δεοντολογίας Τεχνητής Νοημοσύνης απο την ΠΟΕΣΥ

Τον Κώδικα Δεοντολογίας για τη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης από Δημοσιογράφους παρουσίασε tτην Τρίτη 13 Μαΐου 2025 η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ενώσεων Συντακτών (ΠΟΕΣΥ). Η ΠΟΕΣΥ είναι η πρώτη δημοσιογραφική ένωση στην Ευρώπη και η πρώτη επαγγελματική οργάνωση στην Ελλάδα που φτιάχνει Κώδικα Δεοντολογίας για τη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης στα ΜΜΕ. Τον Κώδικα συνέταξε επιτροπή που όρισε το Διοικητικό Συμβούλιο της ΠΟΕΣΥ και ενέκριναν οι Ενώσεις Συντακτών μέλη της Ομοσπονδίας. Πρόεδρος της Επιτροπής, η οποία ολοκλήρωσε το έργο της σε ένα χρόνο από τη σύστασή της, ορίστηκε ο καθηγητής της νομικής σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, Σπύρος Βλαχόπουλος, και μέλη οι Ανδρέας Παναγόπουλος, Οργανωτικός Γραμματέας της ΠΟΕΣΥ και συντονιστής της Επιτροπής, Βασίλης Βασιλόπουλος, δημοσιογράφος, Βάλια Καϊμάκη, δημοσιογράφος, επίκουρη καθηγήτρια Ιονίου Πανεπιστημίου, Νίκος Ελευθερόγλου, μέλος Γενικού Συμβουλίου της ΠΟΕΣΥ, Άρης Βραχάτης, επίκουρος καθηγητής Ιονίου Πανεπιστημίου, Σπύρος Τάσσης, δικηγόρος, πρόεδρος της Ένωσης Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων και Ιδιωτικότητας, και Μαρία Τσίπρα νομική σύμβουλος της ΠΟΕΣΥ. Ο πρόεδρος της Επιτροπής Σπύρος Βλαχόπουλος μιλώντας κατά την παρουσίαση ανέφερε ότι η χρησιμότητα του Κώδικα Δεοντολογίας είναι μεγάλη και προσέθεσε: «Ο Κώδικας είναι ένα κείμενο γραμμένο σε απλή γλώσσα για να μπορεί να τον κατανοήσει ο καθένας. Κεντρικό ρόλο έχει ο άνθρωπος, ο δημοσιογράφος. Η Τεχνητή Νοημοσύνη δεν μπορεί να υποκαταστήσει τον άνθρωπο, δεν μπορεί να υποκαταστήσει τον δημοσιογράφο στην άσκηση του δημοσιογραφικού λειτουργήματος. Ο δημοσιογράφος μπορεί να υποβοηθάται στο έργο του από την Τεχνητή Νοημοσύνη, αλλά θα πρέπει σε κάθε περίπτωση να ελέγχει». Ο πρόεδρος της ΠΟΕΣΥ Σωτήρης Τριανταφύλλου από την πλευρά του ανέφερε: «Η σημερινή είναι μια ημέρα για την οποία είμαστε υπερήφανοι. Το συνδικαλιστικό κίνημα των δημοσιογράφων πρωτοπορεί και επιχειρεί μια πολύ σημαντική παρέμβαση τόσο στη δημόσια συζήτηση, όσο και στη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης. Είμαστε οι πρώτοι που συντάσσουμε Κώδικα Δεοντολογίας για τη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης από ΜΜΕ και δημοσιογράφους. Βάζουμε πρώτοι το πλαίσιο και θεσπίζουμε κανόνες για τη χρήση της». Μιλώντας κατά την παρουσίαση ο Υφυπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ και Κυβερνητικός Εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, ανέφερε ότι η σύνταξη του Κώδικα «γράφει ιστορία και αφήνει παρακαταθήκη». Οι εκπρόσωποι Τύπου του ΠΑΣΟΚ Κώστας Τσουκαλάς και του ΣΥΡΙΖΑ Γιώργος Καραμέρος συνεχάρησαν την ΠΟΕΣΥ για την πρωτοβουλία της και στάθηκαν στη μεγάλη σημασία του Κώδικα Δεοντολογίας. Παρόντες στην παρουσίαση ήταν ακόμη ο Γενικός Γραμματέας Επικοινωνίας και Ενημέρωσης, Δημήτρης Γαλαμάτης, οι πρόεδροι της ΕΣΗΕΑ, Μαρία Αντωνιάδου, της ΕΣΠΗΤ, Θέμης Μπερεδήμας, της ΕΣΗΕΘΣΤΕΕ, Δημήτρης Χορταργιάς, οι οποίοι απηύθυναν και χαιρετισμό, του ΕΔΟΕΑΠ, Σταύρος Καπάκος, του Οργανισμού «Ξενοφών» Μάχη Νικολάρα, του Αθηναϊκού -Μακεδονικού Πρακτορείου Ειδήσεων, Αιμίλιος Περδικάρης, της ΕΔΙΠΤ Πένυ Καλύβα, ο αντιπρόεδρος της ΕΝΕΔ, Δημήτρης Ηλιόπουλος, η νομική σύμβουλος της ΕΙΤΗΣΕΕ, Εύα Κοκοτσάκη, ο διευθυντής του ΟΣΔΕΛ, Γιωργανδρέας Ζάννος, και εκπρόσωποι της πανεπιστημιακής κοινότητας. Διαβάστε τον κώδικα εδώ Θυμίζουμε ότι πολλές σημνατικές πτυχές του Κωδικα δεοντολογίας που ήταν προς ολοκληρωση είχαν συζητηθεί στο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΗΣ ΕΙΕΤ στα Χανιά 4-5 Απριλίου 2025 με κεντρικό θεμα την ΤΕΧΝΗΤΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ ΣΤΟΝ ΤΥΠΟ Μια ιστορία με μέλλον: Το Συνέδριο του Περιφερειακού Τύπου στα Χανιά, εφαλτήριο για την επόμενη μέρα

Τεχνητή Νοημοσύνη

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΓΙΑ ΧΡΣΗ ΤΕΧΝΗΤΗΣ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗΣ, ΠΟΕΣΥ

11 Απριλίου 2025

0 Comment

O τοπικός Τύπος μπροστά στις προκλήσεις του Αύριο

“Σε μια εποχή ταχύτατων αλλαγών, η τοπική δημοσιογραφία παλεύει να κρατηθεί όρθια. Και τα καταφέρνει – με πάθος, ήθος και… ανοιχτό βλέμμα στο μέλλον.” Με αυτήν την εντύπωση έπέστρεψαν στις έδρες τους οι περισσότεροι εκδότες που συμμετείχαν στο Πανελλήνιο Συνέδριο Περιφερειακού Τύπου που πραγματοποιήθηκε 4- 5 Απριλίου στο υπέροχο Κέντρο Αρχιτεκτονικής Μεσογείου στα Χανιά από την Ένωση Ιδιοκτητών Επαρχιακού Τύπου (ΕΙΕΤ). Ένα κατατοπιστικό αφιέρωμα δημοσιεύτηκε στην έντυπη και ηλεκτρονική έκδοση του “Συμβούλου Επιχειρήσεων” της Παρασκευής 11 Απριλίου για τις εργασίες του συνεδρίου με ένα γενικό ρεπορτάζ για το διήμερο ( δείτε και εδω ) και για την κυρία θεματική του που αφορούσε την «Τεχνητή Νοημοσύνη στη Δημοσιογραφία: Προκλήσεις, Ευκαιρίες και Ηθικές Διαστάσεις» με τα βασικά σημεία από τις εξαιρετικές παρουσιάσεις τεσσάρων εκλεκτών επιστημόνων ομιλητών, που αξίζει να γίνουν κτήμα όλων των δημοσιογράφων. Στο συνέδριο συμμετείχε ενεργά και ο Γενικός Γραμματέας Επικοινωνίας και Ενημέρωσης, κ. Δημήτρης Γαλαμάτης. Άκουσε όλους τους ομιλητές ( τον συνόδευαν και στελέχη του υπουργείου) και η κεντρική του ομιλία ήταν αρκετά διαφωτιστική για το που βρισκόμαστε σήμερα. Προφανώς δεν βρισκόμαστε εκεί που η ΕΙΕΤ, διεκδικεί ( ακούστηκαν τα σοβαρά αιτηματά μας όπως και αυτά των ημερήσιων περιφερειακών εφημερίδων από τον πρόεδρο της ΕΙΕΤ Αντώνη Μουντάκη και τον γεν.γραμματέα της ΣΥΠΕ Δημήτρη Πλεμμένο ( σε μια κοινή παρουσία των δύο ενώσεων που γεννά αισιοδοξία), όμως γίνονται βήματα ξεκαθαρίσματος του τοπίου σε πιο υγιή κατεύθυνση. Αποδελτιώσαμε προς κάθε χρήση από ενδιαφερόμενους αλλά και τους αναγνώστες μας, που διψούν για ουσιαστική ενημέρωση, τα κύρια σημεία της ομιλίας του Γενικού Γραμματέα Επικοινωνίας και Ενημέρωσης, κ. Δημήτρη Γαλαμάτη και φιλοξενούνται στο αφιέρωμα του “Συμβούλου Επιχειρήσεων” ΔΕΙΤΕ ΤΟ PDF ΤΟ ΠΟΛΥ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ ΑΦΙΕΡΩΜΑ 1398_ 110425 ΑΦΙΕΡΩΜΑ

Επικαιρότητα, Τεχνητή Νοημοσύνη

ΕΙΕΤ, ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΣ ΤΥΠΟΣ, ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΧΑΝΙΑ 2025